| Titel: | Op weg naar de west - british olympic news |
| Archief: | Beeld en Geluid |
| Maker: | |
| Datering: | 1 januari 1941 |
| Rechten: |
| Soldaten van het Nederlandse Legioen vertrekken naar de West.
04.34 Tekst : British Olympic News. Op weg naar de West (vertraagd door censuur) 04.38 Beeld : Hoornblazer blaast signaal 04.43 Groep soldaten in barak maakt zich gereed voor vertrek naar Suriname 04.59 Een soldaat met portret van zijn meisje 05.00 Landkaarten van Suriname 05.21 Sergeant spreekt troep toe 05.44 Groep soldaten met bepakking op grasveld 06.07 Troep marcheert af 06.23 Wapperende Nederlandse vlag 06.25 EINDE |
| Kleur: | nee |
| Geluid: | ja |
| Duur: | 1'52'' |
| Vorm: |
| Filmnummer: | BG25505MPG___-HRE0000437B.mxf |
| Locatie(s): |
| Titel: | Duitse inval in nederland |
| Archief: | Beeld en Geluid |
| Maker: | |
| Datering: | 5 oktober 1940 |
| Rechten: | geconfisqueerd Duits oorlogsmateriaal; Beeld en Geluid |
| Compilatie van diverse beelden m.b.t. de inval van de Duitsers in Nederland in mei 1940. O.a. de grensoverschrijding bij Maastricht; bombardement op Rotterdam; de capitulatie van Nederland; het oprukken van de Duitse troepen in westelijke richting (Engeland). Beelden van de Maginotlinie bij de stad Sedan.
00.00 Bordje van de douane/zoll aan de Nederlands-Duitse grens 00.03 Tank PzKw II scheurt gewoon door de grens heen 00.09 Veldartillerie 00.10 Neerhalen van versperringen van de Nederlandse verdediging 00.32 Tanks type PzKw II 00.40 Gemotoriseerde opmars Duitse leger 01.12 Duitsers op tanks en pantserwagens die de Nederlandse wegen afrijden 01.23 Wegversperring 01.33 Opmars veldgeschut en infanteristen 02.04 Infanteristen met fietsen 02.24 Oversteek van het Belgische Albertkanaal bij Maastricht 03.01 Maastricht, men zwaait een witte vlag vanaf een vernietigde brug 03.18 Andere brug over de Maas, Duitse pioniers verwijderen een sprinlading 03.22 Genietroepen met een landingsboot 03.26 Pontonbrug waar overheen een tank type PzKw II rijdt 03.55 Enige vernielde bruggen en kades. Men ziet lege straten waar de laatste mensen worden weggejaagd door soldaten 04.03 Krijgevangen genomen Belgen 04.13 Nederlandse krijgsgevangen 04.50 Infanteristen en een klein veldgeschut 05.10 Laden van Stuka's met bommen 05.34 Heinkels III 05.57 Koningsbrug over de Maas bij Rotterdam 06.12 Parachutisten springen uit Junker Ju 52 bij Rotterdam 06.49 Verzamelen van het per parachute nagegooide materiaal 06.55 Spoorbrug bij Rotterdam 07.02 Bombardementen op Waalhaven, men ziet o.a. de brandende Statendam 07.23 Kapitein Backer, onderhandelaar voor Nederland komt met een witte vlag in zijn handen aangelopen 07.41 Capitulatie van Nederland, generaal Winkelman 07.51 Intocht Duitse leger in Rotterdam 08.19 Brandend Rotterdam 08.41 Overzicht vanuit een Heinkel III van de bomschade, die de stad heeft opgelopen 08.57 Schade van beneden af de commentaarstem zegt dat het de fout van de Nederlanders en de Engelsen regering is dat deze schade aan Rotterdam moest worden aangedaan 09.14 Duitse divisie's verplaatsen zich naar het westen 09.27 Bord waarop staat dat ze in de goede richting namelijk naar Engeland marcheren 09.44 Rustende Duitsers op motorfietsen 10.16 Schutzenpanzerwagen (halftrack) 10.27 Tank over pontonbrug waarna weer infanteristen en veldgeschut 11.02 Aanval op een stad. Dit blijkt Sedan te zijn. De stem zegt dat dit Keystone ban de Maginotlinie is 11.12 Einde |
| Kleur: | nee |
| Geluid: | ja |
| Duur: | 11'12'' |
| Vorm: |
| Filmnummer: | BG29164MPG___-HRE000036F6.mxf |
| Locatie(s): |
| Titel: | [blank] |
| Archief: | Beeld en Geluid |
| Maker: | |
| Datering: | 1 januari 1941 |
| Rechten: | opdracht Rijksoverheid |
| Filmfragmenten dat een beeld geeft van de paraatheid van de KNIL-kustbewaking, vermoedelijk bij Tandjong-Priok. Getoond wordt een alarmoefening met moderne luchtafweer en van de Koninklijke Marine afkomstige scheepskanons, die hier dienst doen als kustgeschut. Het filmpje werd gemaakt in 1941, toen het Moederland bezet was en Nederlands-Indie, gedwongen op eigen benen staande, een begerige prooi scheen voor Japan. 02.08 Tekst : Indie waakzaam 02.10 Beeld : KNIL-officier van de kustartillerie speurt met zijn kijker horizon af 02.13 Nog half gekleed maar met karabijn en helm rennen artilleristen naar hun geschut 02.15 Rennende artilleristen. Op de voorgrond hangen banden munitie kaliber 12.7 als vruchten aan boomtakken 02.19 Vickers luchtdoelmitrailleur wordt op zijn pivot gezet 02.22 Banden ammunitie aan boomtakken gemakkelijker grijpbaar dan wanneer verpakt in munitiekistjes 02.26 Vickers mitrailleur wordt gericht 02.31 Tweede mitrailleur wordt gereed gemaakt en beproefd. Bediening bestaat uit commandant, schutter en lader die de munitieband invoert 02.34 Kanonbemanning snelt naar geschutsopstelling 02.38 Met tak gecamoufleerde kanonloop van middelzwaar luchtafweerkanon 8 ld (8 cm kaliber luchtdoel) met rechts verbindigsman die telefonisch richtinstructies ontvangt 02.46 8 ld in stelling met stuksbemanning die zittend en draaiend aan handwielen voor bediening zorgt t.w. 1ste richter voor elevatie (hoogte-instelling) 2e richter voor baksen (horizontale instelling), afstandsbepaler met rug naar het schootsveld en achter het kanon de lader en met microfoon voor de borst de telefonist 02.49 Batterijcommandant draaiend in zijn speciaal geconstrueerde stoel, speurt de hemel af met zijn kijker 02.55 Afstandsmeter met bedieningsmanschappen die hoogte, koers en afstand bepalen. Middelste man zorgt voor het ronddraaien 03.02 Munitiedragers geven luchtdoelgranaten van 8 cm van man tot man door. Sommigen dragen brandvrije handschoenen. Op het hoofd helmen dof gemaakt door er de gezichtsklamboe strak overheen te trekken. Aan de achterzijde van de helm een lapje van soepel leer ter bescherming tegen de zonnestraling. Artilleristen dragen het leren riemenstelsel over borst en rug, en voorts een veldfles 03.07 2de richter draait aan zijn richtwiel daarbij de stand van de wijzers op het paneel voor hem in de gaten houdend 03.23 Eenmans richttoestel. Bedienende soldaat leest gegevens hardop af tijdens het volgen van het doel 03.25 Laden en afvuren van kustgeschut. Kanon en kanonschild zijn afkomstig van de Marine. Bediening van 4 man t.w. lader, richter, schutter en verbindingsman 03.31 Zware granaat kaliber 12 cm wordt in het kanon ingevoerd door 2 man vanwege het gewicht van granaat en huls van ca. 45 kg 03.38 Lader geeft granaat een laatste duw en klapt het sluitstuk dicht. Richter en schutter zorgen voor het vuurgereed maken 03.43 Licht kustgeschut kaliber 5 cm in een beschermende betonnen opstelling. Kanon is afkomstig van de Kon. Marine en is draaibaar geplaatst op dikke stalen kolom, de pivot 03.50 Schutter vergrendelt het sluitstuk. Met zonnebril de lader 03.54 Lader laadt het stuk 03.57 Dubbele wachtpost patrouilleert langs de waterlijn. Hun helmen zijn onbedekt en van verre te zien door de lichtweerkaatsing. Kleding in korte broek met beenwindsels, bewapening geweren 04.05 Dubbelpost op een in de schaduw verscholen kazemat kijkt uit over zee 04.12 Bivak Ons Nestje van geschutsbemanning waarvan sommige KNIL-bamboehoed dragen en duim omhoog steken 04.15 EINDE |
| Kleur: | nee |
| Geluid: | ja |
| Duur: | 2'09'' |
| Vorm: |
| Filmnummer: | BG29304MPG___-HRE000031FB.mxf |
| Locatie(s): | Java |
| Titel: | Dam 7 mei 1945 |
| Archief: | Stadsarchief Amsterdam |
| Maker: | onbekend |
| Datering: | 1945 |
| Rechten: | SAA |
| Opnamen van de menigte op de Dam met veel leden van de Nederlandse Binnenlandse Strijdkrachten (N.B.S.), vervolgens een lege Dam met sporen van beschietingen (kapotte winkelruiten), enkele mensen lopen met een witte vlag, een paardenambulance rijdt langs. Aansluitend het begin van een militair defilé en beelden van een monument op de Grebbeberg ter ere van de in mei 1940 gevallen soldaten van het 22ste regiment infanterie. |
| Kleur: | nee |
| Geluid: | nee |
| Duur: | 3’00’’ |
| Vorm: | 16 mm |
| Filmnummer: | NL-SAA-1357202 |
| Locatie(s): |
| Titel: | Germaanse vrijwilligers in de waffen-ss |
| Archief: | Beeld en Geluid |
| Maker: | Adomatis, W. (regisseur);Buder, E.E. (componist);Propaganda-compagnieën Wehrmacht en SS (camera) |
| Datering: | 1 januari 1942 |
| Rechten: | geconfisqueerd oorlogsmateriaal (RIOD collectie nr. 3159); Beeld en Geluid |
| Vrijwilligers voor de Waffen-SS uit Nederland, België, Denemarken en Noorwegen komen op voor hun opleiding in de kazerne Senheim in de Elzas. Ontvangst van de nieuwkomers, toespraak en oefeningen.
00.00 Tekst : Germaansche Vrijwilligers in de Waffen-SS 00.09 Tekst : Een film van de Reichsfuhrung SS. SS-Hauptamt, Schulungsamt 00.17 Vermelding van de namen der filmmakers. Profilti geluidscopie 00.32 Beeld : Wisselende beelden van gevechten aan het Oostfront met inzet van zware Duitse artillerie, tanks, vlammenwerpers, handgranaten en infanterie, die branden en verwoestingen veroorzaken (noot 1) 02.25 Takken met bloesem. Beeldenreeks van kazernecomplex te Senheim in de Elzas, waar Nederlandse, Deense en Noorse vrijwilligers voor de Waffen-SS gezamenlijk worden opgeleid (noot 2) 03.09 Nederlandse SS-officier Feldmeyer verwelkomt met toespraak nieuw aangekomen groep recruten, afgewisseld met recruten in burgerkleding 03.44 Hitler, gevolgd Himmler, inspecteert elders gelegerde Duitse SS-eenheid 03.51 Feldmeyer spreekt de SS-recruten toe op de binnenplaats van de kazerne te Senheim, waarna hij langs de aangetreden troep loopt, met enkelen spreekt, de nazigroet brengt waarna de mannen met hun koffers zich naar binnen begeven 05.06 Beelden van uit de ramen hangende in opleiding zijnde vrijwilligers die naar aangekomen recruten zwaaien. Eerstgenoemden begroeten de recruten bij het naar binnengaan 05.47 Verstrekking van uniformen bij de fourier, opbergen van het uniform in staande kast, beelden van het model opmaken van de bedden 06.28 Beeldenreeks nuttigen van de eerste maaltijd in de grote eetzaal 07.16 Tweetal briefschrijvende recruten 07.24 Beeldenreeks van gekazerneerde SS'ers die naar de radio luisteren, lezen of een kaartje leggen in de kantine, SS'ers in opleiding kijken tijdens wandeling uit over de stad Freiburg 08.00 Stadsbeelden, o.a. stadspoort, raadhuis en de kathedraal die door de recruten bewonderd worden 09.10 Onderofficier laat recruten uit hun bedden komen, recruten wassen zich aan blinkend witte wastafels 09.51 Recruut ondergaat uitgebreid medisch onderzoek 10.10 Tekst : Einde 10.12 EINDE |
| Kleur: | nee |
| Geluid: | ja |
| Duur: | 10'13'' |
| Vorm: |
| Filmnummer: | BG34379MPG___-HRE00002AA7.mxf |
| Locatie(s): |
| Titel: | Honderdjarig bestaan 11de Regiment Infanterie |
| Archief: | Stichting Nijmegen blijft in beeld |
| Maker: | Willems, P.W. |
| Datering: | 1939 |
| Rechten: | Dhr. Willems |
| Beelden van een vliegshow en défilé op het Molenveld, het terrein achter de Krayenhofkazerne en de Prins Hendrik-kazerne, ter ere van het 100-jarig bestaan van het 11de Regiment Infanterie.
|
| Kleur: | nee |
| Geluid: | nee |
| Duur: | 1'56'' |
| Vorm: | 16 mm |
| Filmnummer: | nbib-03-2024-16.mp4 |
| Locatie(s): | Nijmegen, Nederland |
| Titel: | Infanterie oefening KNIL |
| Archief: | Nederlands Instituut Militaire Historie |
| Maker: | Onbekend |
| Datering: | 1947 |
| Rechten: | Nederlands Instituut voor Militaire Historie |
| Oefeningen ten behoeve van de paraatheid van de troepen in Nederlands-Indië.
- reveille; - aantreden; - lopen door sawa's; - gasoefening; - beschieten van de vijand; - afvuren van mortieren; - verbindingen; - oversteken van water; - marcheren; - mars van een patrouille in verzetsgebied; - doorzoeking van een verdacht terrein; - omsingeling van het terrein. |
| Kleur: | nee |
| Geluid: | nee |
| Duur: | 18'30'' |
| Vorm: | 16 mm |
| Filmnummer: | infoefeningknil.mp4 |
| Locatie(s): | Indonesië |
| Titel: | Vrij nederland |
| Archief: | Beeld en Geluid |
| Maker: | |
| Datering: | 1939 - 1945 |
| Rechten: |
| Compilatiefim met beelden uit 1939, uit de periode 1940-'45 en uit de eerste jaren na de bevrijding. Beelden van o.a. joodse burgers met de jodenster in Amsterdam, van Ned. Indie voor 1942, bombardement op Rotterdam, van NSB-bijeenkomsten en Nazi-plechtigheden. Beelden van de illegaliteit en van de opening van de Staten-Generaal na de bevrijding door koningin Wilhelmina. Aan het einde wappert de Nederlandse driekleur. Bevat beelden van arbeidsinzet in Duitsland en van Anjerdag
00.00 Openingsbeeld van heraut met daaronder titel : Vrij Nederland. Begeleidende muziek speelt Beethoven's Vijfde. Vervolgens tekst: Polygoon Profilti Productie 00.10 Donkere wolken die de zon afdekken. Beelden uit de bezettingstijd w.o. Amsterdammers lezen Duitse verordeningen, aangeplakt op de De Ruyterkade, bord met opschrift : Judenviertel-Joodse wijk, bij ingang van de Jodenbuurt. Voetgangers in winkelstraat. Joodse kleuters met Davidster op hun jasjes, geboeide verzetsstrijders worden weggevoerd. Gefusilleerde verzetsstrijders op fusilladeplaats 00.27 Zon komt achter wolken te voorschijn 00.35 3-tal beelden uit het Ned. Indie van voor 1942, t.w. openbaar gebouw, ingang van een pasar, kamponghuisjes 00.44 Heinkel He 111, 2 motorige bommenwerpers en Stuka Ju 87 duikbommenwerpers van de Luftwaffe 00.48 Twee Hagenaars met boven de stad op 10 mei 1940 uitgeworpen Duits pamflet, gesteld in slecht nederlands 00.52 Marcherende Duitse soldatenlaarzen, oprukkende Duitse tanks en voorwaarts stormende infanteristen. Duitse mitrailleurschutter 01.05 Nederlands, verouderd, veldgeschut lost een schot. Mortiersectie van het Veldleger gaat hardhollend in stelling 01.09 Fokker T-IV/W drijverbommenwerper van de Marine Luchtvaart Dienst in Ned. Indie. Kruiser 'De Ruyter', Ltz. I, onderzeebootcommandant, kijkt door periscoop. Boven water uitstekende periscopen. Graven van gesneuvelde Nederlandse militairen 01.19 Duitse Heinkel en Stuka bommenwerpers, vallende bommen. Duitse troepen trekken over Maasbrug Rotterdam binnen. Brandende huizen en gebouwen in Rotterdam 01.31 Gebombardeerde straat. Duitse troepen trekken door Amsterdam 01.40 Commandant van Duitse 227e Infanteriedivisie, gen.maj. F. Zickwolff, slaat de intocht gade. Reichskommissar Seyss-Inquart inspecteert op Binnenhof opgestelde erewacht. Seyss-Inquart spreekt voor gehoor van Duitse leger- en Nederlandse civiele autoriteiten in de Ridderzaal zijn eerste rede uit 01.54 Ir. A.A. Mussert, Leider van de NSB, neemt parade van WA-eenheden af 02.01 Beelden van de NSB-hagespraak op de Goudsberg bij Lunteren en van de bronzen klok, die de NSB aan Reichsmarschall Goring, chef van de Luftwaffe, schonk 02.13 Duitse militaire kapel opent parade voor Seyss-Inquart. Voor hem de Hohere SS-und Polizeifuhrer Ernst Rauter 02.25 Bijeenkomst van de door de Duitsers ingevoerde Kultuurkamer 02.31 Paraderende Arbeidsdienst, groep Kerstmannen met collectebussen voor de actie Winterhulp. Duitse soldaten laden ronde hollandse kazen van vrachtauto 02.43 Distributiekaarten, queuende huisvrouwen. Rij huisvrouwen en kinderen voor groentewinkel 02.50 In de bezettingstijd geslagen muntgeld van 1 cent tot en met een kwartje 02.52 Krantenkoppen in Nederlandse dagbladen uit begin oktober 1941, vermeldende de volgens Reichspressechef Dr. Dietrich en Duitse militaire kringen beslissende nederlaag van de Sovjet-Unie 02.58 Naar Londense radio luisterende onderduiker, illegale bladen w.o. Trouw. Seinende ondergrondse marconist. Uittypen en stencillen van berichten, krantenbericht over standrechtelijk doodgeschoten communist 03.07 Installatie van WA-uniform dragende NSB-burgemeester 03.13 Wegvoeren per vrachtauto van Nederlandse jongelui vanaf station Utrecht 03.19 Werkplaats in Duitsland : bankwerker, schaver 03.25 Menigte verzamelt zich bij paleis Noordeinde en legt bloemen neer t.g.v. verjaardag Prins Bernhard op 29 juni 1940 03.35 Anjer in knoopsgat, bloemenhulde bij monument van koningin-moeder Emma 03.42 Torpedojager, vlooteenheid op zee, O-15 gaat onder water. Fokker TIV/W drijverbommenwerpers. Torpedo wordt in lanceerbuis geschoven. Fokker CXI boordvliegtuig, verkenningstoestel van een der lichte kruisers 03.56 Koopvaardijschip. Kaart van Engeland met hoofdstad Londen. Wereldkaart waarop lijn van Londen naar Ned. Oost-Indie getrokken wordt en op andere kaart twee lijnen naar resp. Curacao en Suriname 04.11 Matrozen hijsen vlag op achtersteven. Werklieden blazen zware betonnen balk op. Puinhopen bij St. Laurenskerk. Maaimachine, grazende koeien. Krukas voor scheepsmotor wordt uit smidsvuur gehaald. Schip glijdt te water. Verkeersbrug bij Moerdijk. Het ms. Nieuw Amsterdam, vliegtuigmotor van DC-3. De Gouden Koets, koningin Wilhelmina opent zitting der Staten-Generaal 04.42 Prins Bernhard met prinses Beatrix op de arm, prinses Juliana en koningin Wilhelmina komen paleis Noordeinde uit en begeven zich naar de menigte 05.07 Enthousiaste menigte. Prinselijk gezin en koningin op de paleistrappen 05.15 Wapperende Nederlandse vlag 05.17 Slotbeeld : heraut als in beginrubriek en tekst Einde EINDE |
| Kleur: | nee |
| Geluid: | nee |
| Duur: | 5'27'' |
| Vorm: |
| Filmnummer: | _____________-HRE000079A3.mxf |
| Locatie(s): | Amsterdam; Goudsberg; Lunteren; Den Haag; Amersfoort |
| Titel: | Canada at war |
| Archief: | Beeld en Geluid |
| Maker: | |
| Datering: | 9 januari 1939 |
| Rechten: |
| Compilatiefilm over de acties van de Canadese bevrijders in Europa, met name in Nederland. Dit deel toont o.a.: verwoestende bombardementen op Hitler-Duitsland; bespreking op het Fuhrerhauptquartier; Canadese bevrijders rond Arnhem; opbrengen krijgsgevangenen in Noord-Frankrijk ; bevrijding concentratiekamp Buchenwald ; Italie bevrijd ; capitulatie-onderhandelingen in hotel De Wereld ; Duitse inval in Nederland, Belgie en Frankrijk; evacuatie Engelsen uit Duinkerken ; Franse overgave te Compiegne ; en de Battle of Britain. 00.00 Tekst: National Film Board of Canada production Canada at War V Part 12 00.25 Paraderende SS-ers in buitenmodel uniform; Adolf Hitler; door het beeld van de SS-ers Hitlers uitspraak uit 1935: Wie de oorlogsfakkel in Europa aansteekt kan slechts chaos wensen 00.48 Nachtelijk luchtbombardement op brandende stad, gezien vanuit de lucht, daaronder de tekst: Duitsland 1945 01.11 Brandende stad in de nacht (noot 1 in dossier); blussende Duitse brandweer en de Hitler Jugend; wenende vrouwen, berging van slachtoffers, wagen met lijkkisten en overdekte stadion met lijken op de vloer; luchtopnamen van gezonken schepen in Kiel en van uitgebrande Duitse stad 02.02 Bespreking over de situtie op de Fuhrerhauptquartier. Hitler verwelkomt stafofficieren en houdt een monoloog. Animatiekaart van Europa, waarop het door Duitsland bezette gebied ineenschrompelt; onzomen van Holland, waarbij Noordwaartse gerichte pijlen bij nijmegen het laatste offensief aanduiden 02.47 Generaal Crerar, commandant van het 1ste Canadese leger, bestudeert met zijn adjudant de kaart; 49ste West Riding (Polar Bear) Division in afwachting; manschappen dragen reddingsgordels voor de oversteek over de Rijn; Buffalo's rijden op achter de Rijndijk bij westervoort 03.05 Inleidend artillerievuur uit 5.5 inch kanon van de Royal Canadian Artillry; Duits geschut; zware rookwolken ten gevolge van inslagen; tanks in een boomgaard; wisselende beelden van Canadese Bren en Duitse Spandau; oprukkende tirailleurs in het voorterrein 03.26 Vlammenwerpende Crocodile-tank zet een Duitse stelling in lichterlaaie 03.33 Oprukkende colonne bij Wilp op de Westelijke IJsseloever: North Nova Scotia Highlanders steken de droge bedding van de Berkel in Zutphen over en trekken de Laarstraat in 03.41 Duitse Fallschirmjager wordt gefouilleerd; colonne Duitse krijgsgevangenen met bewakende jeep; oversteek van de Schipbeek van een carrier per pont 04.01 Oversteek van aanvalstroepen met Buffalo's over de IJssel bij Gorssel; infanterie in de Wilp en het binnentrekken van Deventer, waar de inwoners de bevrijders toejuichen en kaalgeschoren moffenmeiden opgebracht worden 05.04 Aangehouden moffenmeiden in Frankrijk, waar collaborateurs geslagen en geschopt worden (noot 2 in dossier); huisvrouw bedreigt gevangen genomen Duitse soldaten; hardhollende Duitse krijgsgevangenen in Belgie; gevangen genomen Duitse officieren worden afgevoerd 05.41 Luftwaffeofficier inspecteert jeugdige Flakhelfer; Gobbels feliciteert ca. 14 jarige Duitse soldaat (noot 3 in dossier) 05.56 Colonne Duitsers marcheert na de capitulatie, nog met wapens op de man, door Amersfoort naar de verzamelcentra 06.14 Op verschillende fronten gevangen genomen Duitse soldaten 06.37 Concentratiekamp Buchenwald, waar Amerikaanse medics (hospitaal soldaten) overlevenden op brancards leggen; kris-kras door en op elkaar liggende lijken, tot op het bot vermagerd; gevangenen zwart verbrand naast het onder stroom staande prikkeldraad; een veld vol lijken 07.21 SS Aufseherinnen; close-up van Joseph Kramer, het "beest van Bergen Belsen"; de verbrandingsovens; Duitse burgers uit Weimar verlaten verbijsterd een barak (noot 4 in dossier). De poort van een krijgsgevangenenkamp gaat open, krijgsgevangenen lopen mee met de bevrijders; invalide Russische krijgsgevangenen in het kamp Wesuwe strompelend op geeemproviseerde krukken en protheses; wagen met latrinetonnen 08.27 Broodmagere en apatisch kijkende kinderen van kinderhuis in de Jordaan 08.53 Generaal Crerer en zijn aide bekijken de stafkaart 09.00 Short Stirling dropt containers aan parachutes, die door partizanen opgepikt worden (noot 5 in dossier) 09.15 Peuters en kleuters doen zich tegoed aan verstrekte soep 09.23 Dichte menigte omstuwt Italiaanse partisaneneenheid 09.34 De aan de voeten opgehangen lijken van Mussolini en zijn maitresse Claretta Patacci en enige van zijn volgelingen (milaan 29.4.1945) 09.45 Slotoffensief van het 1ste Wit Russische Front van maarschalk Zjoekov tegen Berlijn; Russische tank rijdt door de stad 09.59 Fallschirmjager bedient Spandaumitrailleur; Canadese patrouille doorzoekt huizen in stad in Duitsland; Duitse bewoners komen met witte doeken zwaaiend naar buiten; oprijden van tanks en Saxton 25 pdr. SP 10.47 Capitulatie van Noord-West-Duitsland, Nederland, Denemarken en Noorwegen (legergroep noord-west) door admiraal Von Friedeburg op de Luneburgerheide aan veldmaarschalk Montgomery(4.5.1945). Montgomery benadrukt de capitulatievoorwaarden en waarschuwt voor de gevolgen, als de Duitsers niet tekenen. Dan laat hij de admiraal en vervolgens de generaal Kinzel het document tekenen 11.56 Telefoonlijn wordt ingeplugd, zender ingesteld en het bericht per telegraaf uitgezonden 12.06 Aankomst General-Oberst Blaskowitz bij hotel "De Wereld" te Wageningen (5.5.1945); capitulatiebespreking, waarbij Generaal Foulkes, commandant van het 1ste Canadeze legerkorps, de voorwaarden voorleest 12.37 Kerkklok wijst 8 uur (5 mei 20.00 uur), het tijdstip waarop het "staakt het vuren" van kracht wordt 12.49 Aftocht met paard en wagens, door paarden getrokken houwitsers op de fiets van Duitse bezettingstroepen in Amersfoort naar verzamelcentra 13.09 Gross-Admiraal Donitz, opvolger van Hitler in Flensburg 13.12 Wegvluchtende voetgangers in Spaanse stad (noot 5a in dossier); eskaders, Stuka's en bommenwerpende He 111's; brandende huizen 13.30 Vele Engelsen in Downing Street; burgers met borden waarop: Churchill; Chamberlain verlaat No. 10 (10 mei 1940) 13.50 Duitse opmars in het westen begint; oprijdende motoren met zijspan, kanontrekkers op rupsen, terreinwagens, Heinkel bommenwerpers, brandend Rotterdam, doorbraak Duitse Wehrmacht bij Sedan en oprukken door Noord Frankrijk, door Maginot-linie en door het stoffige Belgische land 14.45 Burgerbevolking op de vlucht op boerenkarren, te voet, met kinderwagens, met fietsen waardoor de wegen verstopt worden 15.10 Bestofte Franse Poilu's. Plaatsnaambord Dunkerque; eerste hulp voor gewonde tommy, een ME 110 wordt door Vickers beschoten, embarkatie van het BEF (British Expeditionary Force) (30 mei -5 juni 1940) 15.34 Torpedojagers op weg naar Engeland; debarkatie in Dover van ontsnapte eenheden waaronder Franse soldaten en van gewonden 16.10 Stafofficier voor wandkaart; bagpipe band begeleidt embarkatie van eerste Canadese troepen; vertrek van troepenschip uit Canadese haven 16.35 Debarkatie van de eerste troepen in de Engelse haven, waar thee, lunchpakket en sigaretten aan hen uitgedeeld worden 16.56 Grote mensenmenigte op Piazza Venezia in Rome; Mussolini spreekt hen vanaf het balkon van het Palazzo Venezia toe; een zwarthemd wordt geestdriftig gejonast 17.10 Halfblinde Spanjaard, met stokken zijn weg zoekend en hardop biddend; instortende gebouwen 17.21 Kabinetszitting van de Franse Vichy-regering, voorgezeten door Maarschalk Petain; tegenover hem Pierre Laval 17.27 Animatiekaart van West-Europa: Duitsland loopt via Tsjecho-Slovakije , Polen, Denemarken en Noorwegen, de Lage landen en Frankrijk onder de voet 17.34 De spoorwagon in Compiegne; Hitler, die plezier heeft in de situatie 17.48 Intocht van Duitse legervoertuigen in het totaal uitgestorven Parijs 18.05 Deelnemers aan bespreking over leverantie van wapens etc. 18.23 De gouverneur van Canada en de gravin van Athlone begroeten op het station te Ottawa hoge ballingen 18.33 Kinderen, die per schip vanuit Engeland geevacueerd worden 18.50 Prinses Juliana toont haar dochtertjes Beatrix en Irene 19.03 Close-up van in de camera sprekende militair van het Essex Scottish Regt. 19.16 Battle of Britain (15.7-30.9 1940) Focke-Wulf met afgeschoten rechtervleugel (noot 6 in dossier); schietende Spitfire; Me 109 met afgeschoten staart; luchtgevechten; neerschieten van Ju 88; formatie Hurricanes; brandende Spitfire; Spitfire wordt getroffen; Duitse bommenwerper wordt in brand geschoten; Goring wijst het doel op de kaart aan 20.00 Kaart van Zuid-Engeland; wijsvinger priemt naar het doel: Londen luchtalarmsirene; Duitse luchtvloten 20.13 Einde |
| Kleur: | nee |
| Geluid: | nee |
| Duur: | 0'00'' |
| Vorm: |
| Filmnummer: | CANADAATWAR__-HRE0000E8F3.mxf |
| Locatie(s): | Maastricht |
| Titel: | The dutch tradition |
| Archief: | Beeld en Geluid |
| Maker: | |
| Datering: | 1941 |
| Rechten: |
| Tweede deel van een compilatiefilm voor het Amerikaanse publiek over de betrouwbaarheid van Nederland als geallieerde partner. In dit deel het gebeuren in Nederlands-Indie, vooral tijdens de gevechten tegen de Japanners. Nederlandse militairen worden opgeleid in Canada. Het kabinet Gerbrandy in ballingschap in London. Op de Antillen en in Suriname worden brandstoffen en bauxiet gemaakt ten behoeve van de geallieerden. 00.00 Aankomst Koningin Wilhelmina in Indie 00.21 KNIL marcheert in Indonesie. 00.40 Bij een uitleg over de koloniale basis van de Nederlandse economie opnamen van de oogst van thee en tapioca, evenals de winning van tin en rubber. 01.25 Aankomst van Japanse gezant die komt onderhandelen over Indonesische olie. 01.49 Man aan bureau krijgt heimelijk een papier toegeschoven. 01.59 Beelden van mobilisatie in Indonesie. Ronselen van Indische jongens voor het KNIL, uitzetten van zeemijnen. 02.12 Relaties met de geallieerden. O.a. het m.s. Oranje dat gewonde Australische militairen naar huis brengt. 02.30 Door 'lent lease' verkregen oorlogsmateriaal wordt uitgeladen. Tanks en pantserwagen worden uitgeladen uit de kruiser Hr.Ms. De Ruyter. Oefeningen met dit materieel. 02.58 Tekst 'Pearl Harbour' 7 dec. 1941. 03.04 Gouverneur Van Starkenborgh Stachouwer ondertekent de oorlogsverklaring tegen Japan. 03.07 Aanvallen van de Nederlandse luchtstrijdkrachten op Japanse schepen; een Dornier Do 24 ( voor mei 1940 aangekocht ) stijgt op. 03.14 Aanval van Catalina's Consolidated Vultee PBY5 op Japans schip. 03.30 Opnamen van de inderhaast in Indonesie opgezette oorlogsindustrie. 03.48 Bommenwerper van Nederlandse makelij, een Martin B 10. 04.09 De Nederlandse vloot op de Javazee. 04.14 De torpedobootjager Hr.Ms. Van Galen. 04.19 Links Hr.Ms. Java, rechts Hr.Ms. De Ruyter. 04.34 Beelden van de strijd te land. Veldgeschut, wegversperring, etc. 05.05 Oliebranden op Java. 05.08 Tweede kabinet Gerbrandy. 05.13 Close-up van Gerbrandy 05.18 Canada. Trainingscentrum voor het Nederlandse leger. Opnamen van o.a. oefeningen van de infanterie. 06.03 Oefeningen luchtmacht. 06.24 Antillen en Suriname. Ook hier oefeningen van het leger en het werven van vrijwilligers. 06.50 Kaart van Zuid-Amerika. Het strategisch belang van Suriname en de Antillen wordt uitgelegd. 07.00 Nederlands - Amerikaanse besprekingen over de mogelijke gevechten in dit gebied. 07.40 Voorbereidingen voor deze gevechten o.a. met tanks type M1. 07.42 Suriname, bauxietmijnen. 08.20 Vliegtuigfabrieken, o.a. Douglas, waarvoor het aluminium uit de bauxiet nodig is. 08.21 DC-3 Dakota. 08.34 Opstijgende Boston III 08.56 Olieraffinaderijen van Curacao, commentaarstem vertelt over aanval van de Duitsers op Aruba (?). 09.40 Kustwacht van de Antillen, die uitkijkt naar onderzeeers. 10.10 Einde |
| Kleur: | nee |
| Geluid: | nee |
| Duur: | 10'10'' |
| Vorm: |
| Filmnummer: | THEDUTCHTRADI-HRE00004FD1.mxf |
| Locatie(s): | Amsterdam; Goudsberg; Lunteren; Den Haag; Amersfoort |
| Titel: | Nederlands legioen in engeland houdt manoeuvres - british olympic news 1941, item 1 |
| Archief: | Beeld en Geluid |
| Maker: | |
| Datering: | 1941 |
| Rechten: |
| Journaalopnamen van oefeningen van het zgn Nederlandse Legioen in Engeland tijdens W.O. II. 00.00 Tekst : British Olympic News. Nederlandsch Legioen houdt manoeuvres 00.05 Beeld : Legertrucks rijden tijdens oefeningen door heuvelig landschap, brencarriers op volle snelheid 00.25 Infanteristen stormen na het verlaten van de bussen de weg af 00.36 Vijfde Colonnist (noot 1) reinigt in verlaten boerderij zijn machinepistool. door de in burger geklede spion 00.39 Sergeant kijkt om hoek van een gebouw en wenkt waarna twee Nederlandse soldaten met bajonet op hun geweren naderbij sluipen en de man verrassen, die meteen zijn handen omhoog steekt 00.48 Beelden van infanteristen die in aanval op de de vijand de heuvel afstormen en bij prikkeldraad in dekking gaan. Close up sergeant geweerschutter, helper zet magazijn op Bren van Brenschutter 01.38 EINDE 01.07 Laden en afschieten van mortier 01.13 Universal carriers en infanteristen komen te voorschijn uit rookgordijn 01.20 Beelden van de onder dekking van rookgordijn aanvallende troepenmacht |
| Kleur: | nee |
| Geluid: | nee |
| Duur: | 1'38'' |
| Vorm: |
| Filmnummer: | BG29882MPG___-HRE00006ACD.mxf |
| Locatie(s): | Amsterdam; Goudsberg; Lunteren; Den Haag; Amersfoort |
| Titel: | Sachsenhausen |
| Archief: | Beeld en Geluid |
| Maker: | |
| Datering: | 5 januari 1945 |
| Rechten: |
| Eerste deel van film over het concentratiekamp Sachsenhausen. Terwijl de Berlijners in 1938 op terrasjes zitten komt 30 km noordelijker het kamp te Sachsenhausen tot stand. Voormalig politiek gevangene Paul Borner maakt een rondgang door het verlaten kamp en bezoekt barakken, demonstreert hoe martelingen uitgevoerd werden. Beelden van massa-bijeenkomsten van Hitlerjugend en van troepenparades voor Hitler. Himmler, die het gezag had over de kampen, bezoekt fronttroepen. De talloze lijken en uitgemergelde overlevenden, zoals aangetroffen door de Russische bevrijders. Tenslotte shots van enkele van de kampbewakers, ongeschoren en in uniformen ontdaan van distinctieven. Deze Nederlandse versie werd in april 1980 door de stichting uitgebracht als een aanpassing en bewerking voor de oorspronkelijke Russische film 00.06 (neg) Beginleader waarin RVD-logo en archiefnummer 00.00 Inleidende tekst waarin wordt gesteld dat Adolf Hitler als leider van de Nazi-partij in Duitsland de Duitse bevolking, die leed onder de ellende van gevolgen van de verloren Eerste Wereldoorlog, werk, voedsel en herovering van verloren grondgebied beloofde. Gesteund door de grote industrie, de Joden overal de schuld van gevend en met de Nazi-partij als grootste in het parlement, wordt Hitler op 30 januari 1933 Rijkskanselier, waarmede het Derde Rijk een aanvang neemt 00.54 Beeld:stoomlocomotief trekt trein station in Berlijn binnen en stopt 01.13 Overstekende door agent gedirigeerde voetgangers in de meer dan 5 miljoen tellende inwoners in het Berlijn van 1936. Stadsbeelden van verkeer, gebouwen, beeldhouwwerken fonteinen, het gebouw van de Rijksdag, uitkijktoren met uitzicht over de stad, overvolle parkeerplaatsen (noot 1) 02.28 Isolatoren op een prikkeldraadhek dat dmv van het overhal van een hendel onder een stroom van 1000 Volt gezet wordt 02.39 Waarschuwingsbord waarop tekst: Neutrale Zone. Es wird oh Anruf geschossen; dubbele prikkeldraadafrastering langs muur van concentratiekamp 02.53 Titel: Sachsenhausen. Niets ging verloren alleen de mense 03.04 Toelichtende tekst over de documentaire die is samengeste uit authentieke opnamen van een Russische legerfilmploeg, gemaakt direct na de bevrijding van het kamp. 35 jaar lat nam de Stichting "We nemen het weer niet" van de Nederlan Vriendenkring voormalige gevangenen Sachsenhausen het initiatief tot het maken van een Nederlandse bewerking 03.23 Plattegrond van het in 1936 aangelegde kamp (noot 2); appelplaats en kampcomplex. De gebouwen en barakken gezien in pan door de ramen van een hoofdgebouw 03.55 Landkaart waarop Berlijn en ca. 30 km noordelijker de plaats waar het kamp Sachsenhausen (bij het kamp Oranienburg)werd gebouwd 04.02 Berlijners zittend op terrasjes; uitvoerig beeld van uitzinnige menigte bij aankomst van Hitler, staande in Horch staatsieauto, zijn nazigroet vanaf een balkon, marcherende SA'ers en massaal meegedragen swastika vlaggen en dito vaandels 04.39 Langzaam lopende benen waaraan versleten schoeisel van tot concentratiekamp veroordeelde mannen. Tekst op toegangshek: Arbeit macht frei 04.53 Voormalig politiek gevangene Fritz Borner treedt op als gids en loopt door cellengang waar hij door kijkgat in celdeur kijkt 05.11 Zijn oog verschijnt in het ronde kijkgat, gezien vanuit de cel, zoals de celbewoners destijds het oog van de bewakers gezien hebben 05.16 Aanleggen van een zware, slechts 1 meter lange ketting Aan een voetboei rond de enkel waarna uptilt naar klein vierkant gat hoog in de celmuur 05.36 Gezicht op houten barakken achter het hek. Borner kijkt in smalle gang tussen barak en muur en verlaat het kampgedeelte door ijzeren deur in muur 05.51 Tilt ijzeren afdekplaat in het gras buiten de muur op en daalt af via houten ladder in ondergronds hol 06.11 Loopt opkijkend langs getraliede ramen in muur van stenen gebouw 06.22 Demonstreert hoe gevangenen ter bestraffing aan hun achte hun gebonden handen werden opgehangen teneinde hun gewrichten uit te rekken (noot 3) 06.41 Kampbel, betonnen appelplaats met verderop de barakken (noot 4) 06.58 Borner stopt bij galg en beproeft strop waarbij hij ter demonstratie het bankje waarop de gehangene stond omverschopt 07.14 Zijn hand die reeks onder elkaar in paal ingeslagen spijker en ingesneden kerven aanwijst (noot 5) 07.26 Borner gaat naar barak, bord met opschrift RIIA Innere Abteilung 07.31 Interieur van de zgn. ziekenbarak waar gesteriliseerd, gecastreerd en wonden geinfecteerd werden 07.50 Borner pakt bij een tafel een injectiespuit op, ledigen injectiespuit waarmee gifstoffen, bacillen of benzine werd ingespoten 08.09 Bij elkaar neergesmeten uitgemergelde lijken 08.27 Hitlerjugend, geuniformeerd of met ontbloot bovenlichaam (noot 6) brengt massaal de nazigroet, met close-up's Hitler 08.37 Massa-parade van Duitse troepen 08.45 Wachttoren aan buitenmuur en tweeverdiepingen huisjes in modelkamp, bestemd voor bevoorrechte gevangenen (noot 7) 08.58 Prikkeldraadafrastering en sombere barakken in Sachsenhausen bestemd voor de overige gevangenen 09.18 Borner betreedt barak en bekijkt de nu lege slaapplaatsen 4-hoog boven elkaar 09.35 Dezelfde slaapplaatsen, volgepakt met vrouwen, zieken en gezonden door elkaar. Tweetal stervende slachtoffers. Vrouw (noot 8) 09.50 Na de bevrijding aangetroffen verzameling paspoorten waaruit er steeds een wordt genomen en getoond t.w. van een Fransman, van een Boliviaan, van een Pool, een ANWB rijwielhuurbewijs, een Russisch en een Duits werkboekje. Borner kijkt de documenten in 11.17 Bladeren in de getypte lijsten waarop de namen, nummers en tijdstip van dood vermeld zijn van degenen die in de 150 man sterke vervalsingscentrale voor engelse ponden en Amerikaanse dollars moesten werken 11.55 Overzicht van het zgn Industriehof, een plein waarop massaal door de bewaking gemoord werd 12.09 Borner daalt trap af, betegelde ondergrondse gewelven waar de doden de eerste jaren opgeslagen werden 12.28 Plek met nog zichtbare fundamenten van de eerste verbrandingsovens 12.42 De latere oliegestookte verbrandingsovens 12.51 Drie bovengrondse olietanks 12.59 Gebouwen en hoge schoorsteen van het later gebouwde crematorium (noot 9) 13.19 Fotoportret van Reichsfuehrer Heinrich Himmler die het gezag had over alle concentratie- en vernietigings- kampen. Himmler die SS-eenheid aan het front bezoekt 13.31 Animatie van spinnenweb (Himmler de spin in het middelpunt van het web voorstellende) dat zich over heel midden-Europa uitstrekt, waarop de namen van concentratiekampen worden geprojecteerd: Sachsenhausen, Theresienstadt, Buchenwald, Mauthausen, Dachau, Ravensbrueck (vrouwenkamp), Bergen-Belsen, Lublin, Stutthof, Maidanek, Auschwitz terwijl onder het web witte driehoekjes de ligging van de kampen weergeeft (noot 10) 14.22 Russische infanterie die Rode Vlag met zich meedraagt, bestormt het zwaar beschadigde Rijksdaggebouw in Berlijn in mei 1945 14.33 Compositiebeelden van Russische soldaten op het dak van het Rijksdaggebouw en van zich openend hek van Sachsenhausen 14.45 Fotoreeks van bij de bevrijding aangetroffen op hun bed liggende uitgemergelde mannelijke en vrouwelijke skeletfiguren 15.10 Lijken van door uitputting bezweken slachtoffers, liggend op de grond buiten de barakken 15.14 Tonen van identificatiebewijzen van SS-bewakers gevolgd door cu's van de bewakers zelf (noot 11) 16.25 Eindleader 16.26 EINDE |
| Kleur: | nee |
| Geluid: | nee |
| Duur: | 0'00'' |
| Vorm: |
| Filmnummer: | SACHSENHAUSEN-HRE000083DD.mxf |
| Locatie(s): | Maastricht |
| Titel: | Militaire oefeningen in west-indie |
| Archief: | Beeld en Geluid |
| Maker: | |
| Datering: | 1942 |
| Rechten: |
| Eerste acte van een film over de versterking der defensie in Suriname gedurende de Tweede Wereldoorlog, waarbij o.a. ook de hulp wordt ingeroepen van 'schutters', dit zijn inheemse soldaten die vrijwillig dienen in het leger tijdens de oorlog. Suriname speelde een belangrijke rol voor de geallieerde oorlogsvoering. Daar 60% van het benodigde alluminium voor de bouw van vliegtuigen afkomstig was uit de bauxietmijnen van Suriname. De film toont naast beelden van de militaire oefeningen ook fragmenten van de winning van bauxiet. 00.00 Twee peletons schutters aangetreden voor de geweerexercitie; zij presenteren het geweer en zetten het aan de voet. Het kampement is het Kamp Gemene Landsweg 00.22 Close-up van een Surinaamse recruut, die zijn Johnson automatisch geweer over de schouder neemt. 00.27 Een peleton Surinamers marcheert af. 00.37 Close-up van Surinaamse recruut tijdens geweerexercitie. 00.41 Een peleton recruten exerceert in de brede linies. 00.50 Close-up van een Hindoestaanse recruut tijdens het 'Hoofd-front', en andere strak voor zich uitkijkende recruten. 00.53 Stuk Amerikaans pantserafwergeschut 37 mm wordt in stelling gebracht. (zie noot 2 in dossier) 01.06 een stuk panserafweergeschut, gemonteerd op de wagen van de compagniescommandant. 01.12 de loop van het geschut 01.16 de KNIL-instructeur wijst op het stuk, terwijl inheemse recruten toekijken. 01.24 KNIL-instructeur geeft twee recruten instructie op 81 mm mortier. 01.39 close-up van de lader 01.42 Aangetreden meisjes van het Vrouwen Korps oefenen met het presenteren van het Johnson geweer. 01.53 Mars van Vrouwen Korps en de inheemse recruten onder commando van kapitein van het KNIL. 02.24 Aanval bij het vliegveld Zanderij tijdens oefening van de lichte Marmon Harrington verkenningstanks met voorwaarts stormende infanterie. 02.37 Twee Surinaamse infanteristen bestoken met Amerikaanse vlammenwerpers stapel brandhout, die in vlammen opgaat. 02.45 Tank stormt langs rokende resten, gevolgd door hollende infanteristen. 02.51 De rivier de Marowijne. Het oerbos op de oever groeit tot op het water. 02.58 Gouvernementsvaartuig passeert. 03.05 Korjaal met Javaanse patrouille, die met spits toelopende pagaaien roeien. 03.10 Het ondoordringbare oerbos op de oever van de rivier. 03.28 Een nederzetting met in de rivier aflopende botenhelling. 03.39 Close-up van een tweetal Bosland-Creolen. 03.45 De patrouille trekt de nederzetting binnen, langs het rieten gemeenschapshuis. 04.15 Moeder en kind 04.20 Mitrailleurgroep met Colt .30, watergekoeld, schutter en vier geweerschutters, haasten zich over smal pad naar een betonnen bunker. 04.41 Stuk Amerikaans scheepsgeschut, 10 cm. kaliber, wordt op een schip in de riviermonding van de Surinamerivier gericht. 04.53 Het sluittuk wordt geopend, een lege huls in de kulas geschoven en het sluitstuk dichtgeklapt; als het slitstuk weer geopend wordt vangt de soldaat de uitgeworpen huls op. 05.06 Patrouille, gewapend met karabijn en klewang, loopt op het strand langs de waterlijn en nadert een vuurtoren waarop een uitkijkpost opgesteld is. 05.33 Een sergeant-majoor op de toren vanwaar men een weids uitzicht heeft. 05.37 Schildwacht naast 18e eeuws scheepskanon op de oever van de riviermonding. 05.42 Curtiss P-40 Kittyhawk jager landt op het vliegveld Zanderij. 05.47 Een tweemotorige Douglas B 18 A taxiet uit. 05.50 Kittyhawk komt tot stilstand voor provisorische hangar, tankwagen rijdt voor en het toestel wordt opgetopt. 06.15 Monteurs werken aan ailerons en kielvlak van het Amerikaanse tweemotorige verkenningstoestel. 06.39 Inheemse vrouw, die emme en vruchten op het hoofd draagt, nadert het toestel en levert haar vrachtje af. 06.49 De vrouw tapt met haar pollepel drank uit de aardappelemmer. 06.53 Een gedeelte van de bauxietconcessie te Paranam 07.01 Inheemse arbeider met pneumatische beitel 07.11 Beneden in de groeve duwen arbeiders kipkarren over de smalspoorbanen. 07.18 Het laden met de hand van de grote brokken steen op de kipkarren. 07.29 Arbeider met pneumatische beitel 07.36 Arbeider verkleint met moker de brokken gesteente. 07.42 Arbeiders duwen kipkar met gesteente weg. 07.46 Zware Amerikaanse dieplepel laadt open wagons van de Surinaamse Bauxiet Maatschappij met bauxieterts. 07.58 Treintje met volgeladen wagons op weg naar de fabriek 08.18 De drie schoorstenen van de fabriek 08.22 Wagon wordt zijdelings gekiept en de erts weggeschept en met trilnaalden door de trechter gevoerd. 08.38 Lange transportband voert het erts naar de fabriek. 08.56 Fabrieksschoorstenen en langzaam draaiende reuzenhaspel 09.00 Een gedeelte van de fabriek 09.05 Paradecommandant defileert met twee van zijn officieren langs de gouverneur, gevolgd door tambour en inheemse troepensafdeling met Johnson geweren. 09.25 De in wit uniform marineofficier groet de voorbijtrekkende eenheden. 09.33 Het defilerende Vrouwen Korps 09.40 De gouverneur Kielstra met tropenhoed naast Amerikaanse marineofficier en Kolonel Meyer, de territoriale commandant, staande voor de ingang van het paleis, slaan voorbijtrekken van infanteristen in trucks gade, die gevolgd worden door getrokken stukken afweergeschut. 10.00 Motoraffuit van de commandant. Het stuk pag. is op de affuitgemonteerd. 10.04 Een legerbrandweerauto gevolgd door lichte tanks 10.16 De tanks razen over de weg langs de rivier. 10.30 De gouverneur onderhoudt zich met de Amerikaan en de territoraal commandant. 10.36 Close-up van Amerikaanse officier in gesprek met Kolonel Meyer. 10.43 met vlaggetjes zwaaiende kinderen 10.49 Prins Bernhard in marine-uniform zittend in de ereloge 10.56 De kinderen zwaaien met hn vlaggetjes en roepen: hoera 11.04 Einde. |
| Kleur: | nee |
| Geluid: | nee |
| Duur: | 0'00'' |
| Vorm: |
| Filmnummer: | MILITAIREOEFE-HRE00024D9D.mxf |
| Locatie(s): | Amsterdam; Goudsberg; Lunteren; Den Haag; Amersfoort |
| Titel: | Militaire oefeningen in west-indie |
| Archief: | Beeld en Geluid |
| Maker: | |
| Datering: | 1942 |
| Rechten: |
| Tweede acte van een film over de versterking van de defensie in West-Indie. Parade van Marine-eenheden te Curacao en gecombineerde manoevres van Amerikaanse en Nederlandse troepen. 00.00 Afdeling matrozen, die strooien hoeden dragen, marcheert langs het paleis van de gouverneur, gevolgd door een detachement mariniers met bamboeveldhoed. 00.24 Detachement matrozen marcheert voorbij. 00.31 Officieren van het Korps Mariniers. 00.35 Close-up van de troep toesprekende officier van de mariniers 00.42 Ongelijk marcherende recruten 00.49 De stram langsmarcherende matrozen uit Nederlands-Indie met tropenhoed op het hoofd. 00.57 De marcherende recruten 01.00 Close-up van 3-tal matrozen 01.04 Afdeling matrozen maakt rechtsomkeer, rukt in en gaat gebouw van de Koning Willem III kazerne binnen. 01.16 Amerikaanse infanterie met Engelse stalen helmen op de rotsachtige kust. 01.28 De infanteristen stormen voorwaarts door het met cactussen begroeide terrein, laten zich vallen en beginnen vuur af tegeven. 01.46 Een Amerikaan vuurt liggend zijn Thompson pistool-mitrailleur af. 01.51 Twee infanteristen schietend, geknield met hun Thompsons 01.58 Close-up van schietende Amerikaanse soldaat. Telkens buigt hij even terug door de terugstoot van zijn wapen. 02.07 Infanteristen schieten met Johnson automatische geweren, stormen weer voorwaarts en vallen neer achter een terreinverhoging. 02.41 Twee jeeps met pantserafweergeschut en twee met Vickers mitrailleurs razen over de stoffige vlakte. 02.51 De jeeps zij gestopt en de machinegeweren worden van de pivo genomen. 03.06 De beide mitrailleurgroepen in stelling en vurend 03.11 KNIL-officieren bij de radiopost. 03.16 Amerikaanse verbindingsofficier spreekt in de microfoon, terwijl de zenderdynamo met de hand aangedreven wordt. 03.25 Mortiergroep aan de voet van steile rotsen. De laders houden de granaten in de loop gereed. 03.38 De commandant observeert het doel. 03.40 Rookwolken van mortierslagen verwaaien in de straffe passaatwind. 03.50 Een Vickers watergekoelde mitrailleur vuurt en schiet een cactus doormidden. 03.57 Infanteristen rukken achter schietende Stuart tanks op. 04.10 Een cactusplant wordt in tweeen geschoten. 04.13 Infanteristen stormen naar voren en laten zich vallen. 04.31 Marmon-Harrington tank rijdt een cactus omver. 04.33 Einde |
| Kleur: | nee |
| Geluid: | nee |
| Duur: | 0'00'' |
| Vorm: |
| Filmnummer: | MILITAIREOEFE-HRE000307C7.mxf |
| Locatie(s): | Amsterdam; Goudsberg; Lunteren; Den Haag; Amersfoort |
| Titel: | Militaire oefeningen in west-indie |
| Archief: | Beeld en Geluid |
| Maker: | |
| Datering: | 1942 |
| Rechten: |
| Derde acte van de film over de versterking van de defensie in West-Indie. In deze acte o.a. beelden van de landmachtoefeningen waaraan Nederlandse soldaten, eenheden van het US Army, militairen van de KNIL en een contingent Mariniers aan deelnemen. Daarnaast beelden aan boord van de kannoneerboot 'Van Kinsbergen'. 00.00 Het havenkantoor van Curacao. Huizen in Hollandse koloniale bouwstijl. De ingang van een regentenhuis 00.24 Winkels in de hoofdstraat. Reclamebiljet van OTTO Roelofs thee 00.36 Kledingzaak van een Indier 00.47 Aanplakbiljet met uitnodiging van het Allied Sailors Home aan de Klijnstraat in Otrabanda. Zeelui in dat zeemanshuis 01.28 De ommuurde oude begraafplaats, met tientallen grafkelders dicht op elkaar. Opschrift op grafzerk 01.54 Boerwoning met geiten in de voorhof, verderop schuur en koeien 02.02 Inheemse vrouw loopt naar haar huisje. Twee vrouwen vlechten zonnehoeden. Detailopname 02.24 Afdeling matrozen, gekleed in uiteenlopende uniformen, marcheert door de straten 02.39 Afdeling mariniers defileert op exercitieterrein 02.47 Instructeur geeft aan een in een kring zittende groep recruten instructie over het gebruik van een Vickers- en een 81mm mitrailleur 03.16 Jeeps met pantserafweergeschut verlaten kazerne en rijden over stoffige vlakte 03.31 Eenheid KNIL beklimt met wapens een heuvelkam 03.48 Amerikaanse officieren bij commandopost. Zij bestuderen een kaart. De 1ste luitenant geeft per walkie-talkie een opdracht, terwijl de infanterie optrekt 04.26 Bar-stelling aan de voet van heuvel, die beklommen wordt door infanteristen 04.32 Nederlandse en Amerikaanse infanterie in afwachting achter heuvelrug 04.39 Instructeurs bij KNIL-miltrailleurstelling 04.54 Amerikaanse segeant met inheemse jeugd, timmert ransoenblik over kop van jongen 05.07 Amerikaanse verbindingsofficier praat in microfoon op radiopost, dynamo wordt met de hand aangedreven 05.25 Amerikaanse infanterie trekt op langs reuzencactussen in de knoek 05.33 Amerikaanse kolonels en Nederlandse officier. Lader stopt granaat in mortierloop, welke vervolgens worden afgevuurd 06.01 Matroos bediend afstandsmeter op aanwijzingen van officier, die de richtinstructies aan de kannonnier doorgeeft 06.16 Scheepsgeschut vuurt en wordt herladen 06.31 KNIL instructeur geeft bevel tot vuren aan kust-artillerie. De lege huls wordt afgeworpen en een nieuwe granaat ingevoerd 06.49 Formatie Patrol Boats vaart op evenwijdige koers, de nr. 8 draait uit kielzog weg naar bakboord 07.06 Schepelingen jassen piepers 07.17 Motortorpedoboot loopt aan stuurboord op met Nederlandse vlag op de achtersteven 07.37 Roerganger op de brug van volgvaartuig achter de nr.8. De brugbemanning bestaande uit : roerganger, commandant, en tweede officier 07.52 Close-up van commandant 07.57 Buiswater slaat over de brug, waar de commandant en de roerganger in oliegoed staan 08.26 Boot nr. 7 loopt gevolgd door twee andere schepen in slordige kiellinie een baai binnen 08.48 De boten zetten koers naar de haven om af te meren, en passeren het fort, het havenkantoor en de landhoofden van de schipbrug 09.10 Einde |
| Kleur: | nee |
| Geluid: | nee |
| Duur: | 0'00'' |
| Vorm: |
| Filmnummer: | MILITAIREOEFE-HRE000307C8.mxf |
| Locatie(s): | Amsterdam; Goudsberg; Lunteren; Den Haag; Amersfoort |
| Titel: | Germaanse vrijwilligers in de waffen-ss |
| Archief: | Beeld en Geluid |
| Maker: | |
| Datering: | 1942 |
| Rechten: |
| Vrijwilligers voor de Waffen-SS uit Nederland, Belgie, Denemarken en Noorwegen komen op voor hun opleiding in de kazerne Senheim in de Elzas. Ontvangst van de nieuwkomers, toespraak en oefeningen. 300 Adomatis, W. (idee en montage), 301 Schwarz, .F / Schulz, S. (geluid) 00.00 Tekst : Germaansche Vrijwilligers in de Waffen-SS 00.09 Tekst : Een film van de Reichsfuhrung SS. SS-Hauptamt, Schulungsamt 00.17 Vermelding van de namen der filmmakers. Profilti geluidscopie 00.32 Beeld : Wisselende beelden van gevechten aan het Oostfront met inzet van zware Duitse artillerie, tanks, vlammenwerpers, handgranaten en infanterie, die branden en verwoestingen veroorzaken (noot 1) 02.25 Takken met bloesem. Beeldenreeks van kazernecomplex te Senheim in de Elzas, waar Nederlandse, Deense en Noorse vrijwilligers voor de Waffen-SS gezamenlijk worden opgeleid (noot 2) 03.09 Nederlandse SS-officier Feldmeyer verwelkomt met toespraak nieuw aangekomen groep recruten, afgewisseld met recruten in burgerkleding 03.44 Hitler, gevolgd Himmler, inspecteert elders gelegerde Duitse SS-eenheid 03.51 Feldmeyer spreekt de SS-recruten toe op de binnenplaats van de kazerne te Senheim, waarna hij langs de aangetreden troep loopt, met enkelen spreekt, de nazigroet brengt waarna de mannen met hun koffers zich naar binnen begeven 05.06 Beelden van uit de ramen hangende in opleiding zijnde vrijwilligers die naar aangekomen recruten zwaaien. Eerstgenoemden begroeten de recruten bij het naar binnengaan 05.47 Verstrekking van uniformen bij de fourier, opbergen van het uniform in staande kast, beelden van het model opmaken van de bedden 06.28 Beeldenreeks nuttigen van de eerste maaltijd in de grote eetzaal 07.16 Tweetal briefschrijvende recruten 07.24 Beeldenreeks van gekazerneerde SS'ers die naar de radio luisteren, lezen of een kaartje leggen in de kantine, SS'ers in opleiding kijken tijdens wandeling uit over de stad Freiburg 08.00 Stadsbeelden, o.a. stadspoort, raadhuis en de kathedraal die door de recruten bewonderd worden 09.10 Onderofficier laat recruten uit hun bedden komen, recruten wassen zich aan blinkend witte wastafels 09.51 Recruut ondergaat uitgebreid medisch onderzoek 10.10 Tekst : Einde 10.12 EINDE |
| Kleur: | nee |
| Geluid: | nee |
| Duur: | 10'13'' |
| Vorm: |
| Filmnummer: | BG34379MPG___-HRE00002AA7.mxf |
| Locatie(s): | Amsterdam; Goudsberg; Lunteren; Den Haag; Amersfoort |
| Titel: | The fighting dutch |
| Archief: | Beeld en Geluid |
| Maker: | |
| Datering: | 1943 |
| Rechten: |
| Compilatiefilm over de oorlogsinspanningen van de Nederlandse militairen in de Tweede Wereldoorlog. De film begint met schaatsers, bollenvelden, en steden in het voor-oorlogse Nederland. Vervolgens komt de Duitse inval in ons land (Rotterdam) en die in Nederlands-Indie. Koningin Wilhelmina spreekt voor de radio vanuit de Verenigde Staten. Opleiding van Nederlandse militairen, de infanterie in Canada, de luchtmacht in de V.S., en KNIL-ers bij de marine in de Stille Oceaan. 00.00 Titel: The fighting Dutch 00.05 Beeld: Opnamen van schaatsenrijdende Volendammers en van schaatsers en een arreslede op de Gouwzee 00.19 Boerenhuifwagen passeert molen. Bollenveld met close-up van witte tulpen en "koppensnellende" kwekers 00.30 Druk kruispunt in Amsterdam en woonblok in Den Haag 00.38 Formatie JU 88 bommenwerpers. Duitse troepen trekken het brandende Rotterdam binnen. Luchtopnamen van boven het verwoeste centrum vliegende Duitse bommenwerper 00.59 Vulkaan op Java. Bibit plantende tani's (zie noot 1 in dossier). Geoogste sawah met op de voorgrond bossen padi. Vrouwen dragen de bossen op het hoofd naar de opslagplaats 01.13 Indonesische medicijnen-studenten kijken door microscopen; Balinese danseressen 01.22 Brandende hut met aan geweer gebonden Japanse vlag. KNIL mitrailleurtroep; aanstormende Japanners. KNIL mitrailleurschutter en lader. Een wegblokkade wordt gesloten. Japanse mitrailleurgroep stormt naar voren 01.37 Koningin Wilhelmina voor een microfoon in de VS. De grote letter V op de Juliana Barracks in Guelph (Canada). Instructie op semi-automatisch geweer. Het Nederlandse mouwembleem en beelden van de basistraining in Canada 02.10 Bord op barak Headquarters Royal Netherlands Military Flying School in Jackson, Mississippi. Leerling-vliegers in de cockpit van lestoestellen. Startende jachtvliegtuigen 02.24 Vader en zoon, Siebolt Kok en zijn zoon Jan Kok, beiden bij het 18de squadron begroeten elkaar bij B25 Mitchell. Bommenwerperbemanning gaat aan boord en het toestel taxiet weg. De vliegers op de rug gezien in de cockpit 02.45 Toespraak voor de camera in het Engels door de commandant van de vliegschool, Kolonel Giebel 03.05 B25 lestoestel in volle vlucht. Een Japans schip vanuit de lucht gezien; de bommenrichter, die het bompaneel bedient. Zestal bommen valt uit de beugels onder de vleugels van een Dornier Do-24K en slaan dekkend in, op en rond het Japanse schip 03.18 PT-boten van de Koninklijke Marine in de wateren rond Curacao. Het buiswater spatover de commandant op de open brug 03.34 Kanonniers van de Koninklijke Marine bemannen luchtdoelgeschut. Explosiewolkjes in de blauwe lucht. Zwaar dubbelloops luchtdoelgeschut op de luchtkruiser "Heemskerck". Ktz. Helfrich tekent bericht af tijdens oefentocht op de Noordzee (opname uit 1934; beschr.) 03.54 Indonesische adelborsten bidden op mohammedaanse wijze. Zij doen zich te goed aan een rijsttafel en geven demonstratie van petjah onder begeleiding van gitaarmuziek 04.25 Uit Timor teruggekeerde KNIL soldaten presenteren het geweer. Op hun borst de zojuist ontvangen decoratie 04.30 Close-up van meisjes in het Vrouwen Korps op Java, van een KNIL soldaat, van een ander, blond meisje met Johnson geweer over de schouder, van de commandant van de "Jan van Brakel" in Miami, van marinier met bamboe gevechtshoed 04.42 Einde. |
| Kleur: | nee |
| Geluid: | nee |
| Duur: | 4'43'' |
| Vorm: |
| Filmnummer: | THEFIGHTINGDU-HRE0000D464.mxf |
| Locatie(s): | Amsterdam; Goudsberg; Lunteren; Den Haag; Amersfoort |
| Titel: | De bevrijding van nederlandsch-indie no. i |
| Archief: | Beeld en Geluid |
| Maker: | |
| Datering: | 1944 |
| Rechten: |
| Eerste deel van een filmserie van drie delen over de bevrijding van Nederlands Indie. Filmverslag van militaire acties op Nieuw Guinea, waarbij Japanners gedood en krijgsgevangen genomen worden. Het verzorgingswerk door de NICA. Het weer in dienst treden van bevrijde KNIL-krijgsgevangenen. 00.01 Palmbomen met zee op de achtergrond. Nederlandse vlag. Titel: De bevrijding van Nederlands Indie No. I Samengesteld door de Nederlandsch-Indische Film-Afdeeling. 00.24 Kaart van Nederlands-Indie. Aangegeven is welk gebied door de Japanners is bezet en welk gebied is vrijgebleven. 00.33 Kaart van Nieuw Guinea met links onderaan Merauke. Hierna uitvergroot beeld van Merauke. 00.45 Kinderen rennen over een dorpsplein naar een voorbij marcherende KNIL-patrouille. Nederlandse vlag. 00.59 Kaart van Nieuw Guinea waarop is aangegeven welk gebied door de Japanners is bezet. Vanuit het oosten wordt op de kaart aangeduid welke gebieden weer op de Japanners werden veroverd. 01.03 Kaart van Nederlands Nieuw-Guinea met Hollandia in het noorden en Merauke in het zuiden. 01.16 Luchtopnamen van het binnenland van Nieuw Guinea. 01.26 Gewapende patrouille in ganzenpas op weg over een pad in het oerwoud. Australische uniformen. Militairen van Indonesische landaard. 01.57 Langs een modderige weg bereikt de patrouille de NICA-post. Boven de poort een (ironisch bedoeld) boordje met opschrift: Off limits for troops. Nederlandse vlag. 02.02 Papoeaprauw op het water van het Sentanimeer. De inzittenden kijken naar de bedrijvigheid op de wal, waar soldaten planken versjouwen. 02.19 Gesprekken tussen Amerikaanse en Nederlandse officieren en leden van de patrouille. Officier praat met een aan zijn linkerbeen gewonde Papoea. 02.29 Papoea's geven uitleg aan een Amerikaanse inlichtingenofficier en wijzen op een uitgespreide (staf)kaart bijzonderheden aan. 02.37 Kaart Ned. Nw-Guinea met tekst: Aanval op Segoli. 02.41 Overzicht van tussen palmbomen gelegen tentenkamp met uitrustende soldaten, kampvuurtjes en opgestapelde voorraden. 02.55 Generaal Robert L. Eichenberger (links), commandant van het 1e Amerikaanse legerkorps op Nw. Guinea met een adjudant, een kolonel der Infanterie. De generaal bespreekt een melding met zijn adjudant, terwijl een officier in gevechtskleding toehoort. Via een radioset worden mededelingen doorgegeven. 03.09 Zwaarbewapende gevechtspatrouille in gevlekte jungle-uniform trekt het oerwoud in. 03.19 In stelling gebrachte 81mm mortier wordt afgevuurd. Patrouille rukt op over een bospad, vuurwapens schietklaar. De soldaten verspreiden zich op aanwijzing van de commandant en verdwijnen, dicht achter elkaar lopend, snel in het struikgewas. 03.39 Langzaam wordt voortgegaan, de soldaten dekken degenen die voor hun lopen. Het struikgewas wordt terdege onderzocht. 03.50 Mortier vuurt granaat af. 03.55 De patrouille kijkt om, de commandant beduidt halt te maken en maant tot stilte. Verkenners, w.o. een sergeant, bereiken de rand van een kampong en nemen positie in. De soldaten blijven zoveel mogelijkin dekking. Links de verbindingsman met een draagbare radioset op de rug. 04.14 Sergeant in vooruitgeschoven positie vuurt op een doel in de kampong. Hij komt teruglopen, wijzend op de kamponghuisjes en geeft opdracht de vijand met handgranaten te bestoken. Soldaat verlaat zijn dekking, steekt het pad over tot bij een tuinhek en werpt handgranaat, waarna hij snel naar zijn dekking terugkeert. 04.34 Explosie in het struikgewas, vernielde Japanse schuilplaats met gesneuvelde Japanse soldaten. Amerikaanse soldaten doorzoeken de dorpswoningen. Overal worden de lijken van Japanse soldaten aangetroffen. 05.05 Lijk van Japanner wordt van achter een paar bomen weggetrokken. Vervolgens worden de lijken zorgvuldig onderzocht. 05.32 Japanse krijgsgevangene wordt onder scherpe bewaking afgevoerd. Met messen worden hem de kleren van het lijf gesneden, waarbij hij steeds wordt vastgehouden. Rondom Amerikaanse soldaten met hun wapens in de aanslag. 06.05 Indonesische soldaat, junglekarabijn op de rug, snijdt met zijn mes de kleding van een gesneuvelde Japanner open. Andere soldaat onderzoekt theebus op boobytrap (valstrikbom of -granaat) door er zijn mes in te steken. 06.17 Soldaat vindt papieren op het lijk van een Japanse soldaat, kijkt erin en legt ze terzijde. Voorts vindt hij een soort fluit aan een koord , dat hij lossnijdt. 06.27 Rest van de patrouille rust uit. 06.35 Soldaat toont Japanse officierssabel. Een ander toont een Japanse vlag; rode bol waarop bloedvlekken in het midden, omlijst met Japanse karakters. 06.47 Radioman geeft resultaten van de zuiveringsactie door. De patrouille verlaat het gevechtsterrein. 06.55 Ondervraging door Amerikaanse inlichtingenofficier van Japanse krijgsgevangene. Van diens antwoorden worden aantekeningen gemaakt. Amerikaanse soldaten houden toezicht. 07.14 Geeemproviseerde bewakingstoren, bestaande uit gestapelde pakkisten met dak van palmbladeren. In de toren een bewaker met machinepistool. Hij ziet neer op 3 krijsgevangen Japanners, om hun nek een grote identificatiekaart aan een touwtje. 07.25 Kaart van Ned. Nw. Guinea. Grote witte pijl wijst naar het eiland Biak. Tekst: NICA op het eiland Biak. Voor het strand liggend landingsvaartuig. Vanaf het strand steken pontonsteigers in zee. 07.40 Overste Abdoelkadir van de NICA geeft aanwijzingen bij de bouw van het nieuwe kamp. Papoea werkkrachten graven een diepe bouwput. 07.58 NICA-functionaris in gesprek met Papoeabevolking. Onder een afdak staan naakte Papoeakinderen rond een oudere, zittende Papoea. 08.08 Sterk vermagerde Papoeavrouwen, geheel naakt, een ervan met stukken zeep in de hand. Een Papoeaman draagt een geeemproviseerde vlag naar de NICA-post. 08.20 Een groepje Papoea's verlaat het kamp. 08.31 Zittend op een draagbaar worden 2 uitgemergelde Javanen binnen gebracht. Een NICA-functionaris stelt vragen; een officier-vlieger van de ML staat terzijde. Andere Indonesier strompelt met behulp van stokken voorbij. 08.48 Apathisch beantwoordt de vooraan zittende Javaan de vragen van de NICA-kolonel. 09.10 Aangetreden ex-krijgsgevangenen; K.N.I.L-militairen van Indonesische landaard. Zij dragen de oude Knil bamboehoed, echter met neergeslagen rand. Op de achtergrond de tijdens de gevechten van hun kroon beroofde palmbomen. 09.23 Nederlandse vlag aan vlaggemast. Tekst: Samengesteld door de Nederlandsch Indische Film Afdeeling. 09.30 Einde. |
| Kleur: | nee |
| Geluid: | nee |
| Duur: | 9'31'' |
| Vorm: |
| Filmnummer: | BG25894MPG___-HRE00002707.mxf |
| Locatie(s): | Amsterdam; Goudsberg; Lunteren; Den Haag; Amersfoort |
| Titel: | Het Weermacht Journaal : filmopnamen van het Algemeen Hoofdkwartier |
| Archief: | Legermuseum |
| Maker: | |
| Datering: | 1939 |
| Rechten: | Legermuseum |
| 00.00-00.12 tekst: Het Weermachtjournaal; Filmdienst van het Algemeen Hoofdkwartier (AHK) {muziek: Last Post}. 00.12-00.19 tekst: Zand (k.10 Filmdienst AHK). 00.19-00.33 pompinstallatie bij inundatiegebied; water wordt naar put rondom een gietstalen koepelkazemat (type G) gepompt; koepel met opvallende blokjes camouflage patroon. 00.33-00.40 spuitende waterpijp van zandzuiger. 00.40-00.41 man staat met lieslaarzen aan in water te scheppen. 00.41-00.48 idem; nu beeld vanaf kazemat, koepel rechts. 00.48-00.57 draglines en zandautos bij zandafgraving van een heuvel. 00.57-01.03 close up van gravende dragline die zand in vrachtauto stort. 01.03-01.16 3x close up van gravende dragline. 01.16-01.17 close up van graafmachinist. 01.17-01.35 zandautos rijden weg (Fa. Bruil & Zonen; D. Bakker, Heiloo). 01.35-01.52 zand wordt gestort en geschept. (opvallend dat dit vnl. door burgers gebeurd). 01.52-01.56 zandauto rijdt langs loopgraaf met houten schotten; t.b.v. de bouw is bovenaan de loopgraaf een extra serie dwarshouten geplaatst. 01.56-02.04 tekst: Ergens in Nederland H.M. de Koningin inspecteert de 1e Divisie (k.10 Filmdienst AHK; achtergrond is vaandel HM). 02.04-02.05 tekst: H.M. bij een Escadron Wielrijders. 02.05-02.08 opgestelde wielrijders, vooraan sgt in jekker, volledig bepakt, karabijn No4 op de rug, M34 helm. 02.08-02.14 idem, HM loopt voor hek langs, gevolgd door 2 generaals, een off met helm en 4 offn met veldmuts; wielrijders bagagedragertas. 02.14-02.14 hospik (RK mouwband) op uiteinde rij, revolvermunitietasje aan koppel; naast hem een wielrijder met gevulde bagagedrager boven voorwiel; erachter een met M20 Lewismagazijntas in frame. 02.14-02.22 HM loopt verder langs troep, vooraan staan motorrijders in zwartleren tenue en dito helm. 02.22-02.23 tekst: HM bij een Compagnie Zware Mitrailleurs. 02.23-02.33 HM loopt naar put waarin een Schwarzlose mitrailleur staat opgesteld tegen luchtdoelen, met takken gecamoufleerd. 02.33-02.39 HM loopt in put met generaal Alting von Geusau) en er weer uit. 02.39-02.50 HM loopt langs Vickers zware mitrailleur, die over dijk staat opgesteld; sgt achter stuk wijst aan diverse sldn met M16 helm. 02.50-02.51 HM loopt door, gevolgd door loop van Schwarzlose t.L. 02.51-02.52 2 afstandsmeters op statief in actie. 02.52-02.58 Schwarzlose t.L.; sgt met bril ernaast; kapt aan zijde patroonband, waar knielende sld bij zit; HM loopt achter hen langs. 02.58-03.00 tekst: Een Reg. Artillerie Défileert voor H.M. 03.00-03.13 vooraan 2 offn te paard, groeten met sabel; dan n fiets; groep offn sabel in de arm {trompetgeschal}. 03.13-03.17 close up van HM met haar adjudant luit-kol H.J. Phaff achter haar. 03.17-03.30 ingespannen stukken 7Veld trekken voorbij; sldn in overjas en helm M34. 03.30-03.39 close ups van idem. 03.39-03.46 tekst: De vuurmond van 10 Veld (k.11 Filmdienst AHK). 03.46-04.11 trado vrachtwagen trekt stukken 10Veld open terrein in. 04.11-04.15 stuk wordt afgekoppeld door sldn in overjas en helm M34; 1 man in zwartleren motorjas en vliegercap? 04.15-04.26 lopen van het stuk worden gespreid. 04.26-04.44 het stuk wordt geladen, bereden gasmaksertas close in beeld; idem broodzak met veldfles (sluiting staat open); eerst wordt granaat geladen, dan kardoes; blok wordt gesloten. 04.44-04.59 stuk wordt afgevuurd; idem 4 stukken op rij (met herhaling). 04.59-05.05 tekst: Ergens in Nederland Het Veldleger oefent (k.12 Filmdienst AHK). 05.05-05.09 geschut op voorgrond; achtergrond huzaren te paard op weg, wielrijders in berm, alle in overjas of jekker, helm M34 en karabijn op rug. 05.09-05.11 motorrijders in zwartleren tenue en helm met helmovertrek (oefendoeleinden) rijden over bomenlaan langs boerderij. 05.11-05.15 idem close up, mitrailleur op voorwiel, karabijnen op de rug, gasmasker beredenen. 05.15-05.21 rijdende Landsverk M36 pantserwagen van achteren gefilmd. 05.21-05.25 opgestelde Pag in wegberm, wielen afgelegd, bemanning met overjas, helm met overtrek (en rubberring?), gasmasker onberedenen, veldschop aan koppel; stuk is gericht op weg. 05.25-05.38 stukken 10Veld worden langs groep met o.a. 2 man met witte band om veldmuts (scheidsrechters) gereden. 05.38-05.43 ZKH prins Bernhard in overjas, veldmuts, verrekijker op borst, komt aanlopen, lacht naar camera. 05.43-05.50 ZKH en groep poseren, rechter heeft witte band om veldmuts; links naast ZKH luitkol Phaff. 05.50-05.53 pontons worden naar waterkant gereden door vrachtwagens. 05.53-06.00 pontons worden afgeladen, door mannen met helm met overtrek; mannen in model pak en M34 helm, bereden gasmasker. 06.00-06.15 pontons worden naar water geduwd en op plaats gelegd. 06.15-06.24 liggers worden gebracht op schouders van sldn en geplaatst. 06.24-06.31 wielrijders steken met drijfzakken over; rijwielherstellerfiets (incl. tas in frame) wordt er op gezet; sld knielend houdt zak vast; op rug heeft hij toebehoren/opzetstuk voor M20 Lewis mitrailleur). 06.31-06.45 drijfzak wordt overgevaren; fietsen met groene spatborden, een nummer boven reflector op achterspatbord; bagage(tas) achter op fiets; sld houdt fietsen vast; onder zijn schoenen geen beslag anders dan op de hakken. 06.45-06.50 en weer afgeladen aan de overkant; fiets met M20 Lewismagazijntas in frame. 06.50-07.12 Cdt. Veldleger generaal Van Voorst tot Voorst leest notitie aan waterkant bij wielrijders; dan wordt een motor overgezet. 07.12-07.19 tekst: Ergens in Nederland Een Mars-Prestatie-Tocht bij het Veldleger (k.14 Filmdienst AHK). 07.19-07.28 Compagnie marcheert over straat langs huizen en plein met muziektent. 07.28-07.28 idem, 2 koks/bakkers; NL vlaggen aan gevel; kerk op achtergrond. 07.28-07.34 idem, langs boer met paard&wagen waarop melkbussen; sldn in modelpak met overjas opgerold op rug. 07.34-07.43 idem langs boerderijen en molen; helmen nu in de nek, veldmuts op. 07.43-07.47 idem langs draaiende molen, helm nu weer op. 07.47-07.53 muziekkorps (modelpak, veldmuts, geen uitrusting m.u.v. koppel, bajonet, broodzakriem, alle helm in de nek; sgt dirigent in bm loopt naast troep, heeft witte mouwband, pistool en magazijntasje aan koppel, draagt bruine handschoenen; tuba speler op het eind heeft helm aan koppel, hij heeft als enige beenkappen. 07.53-08.13 infanteristen met helm op lopen strak, vaandrig in bm en rijglaarzen voorop; alle sldn model pak en velduitrusting incl. stoffen Y-riem M17, meeste dragen M27 of M34 helm, een enkele M16 helm. 08.13-08.24 tamboer/trompetter loopt vooraan troep langs 2 generaals (cdt. Veldleger Van Voorst tot Voorst en cdt. 3e Legerkorps A.A. van Nijnatten; diverse offn en kpl Politietroepen. 08.24-08.24 bordje aan paal: Marsch Prestatie Tocht GAS! 08.24-08.38 troep houdt halt en zet gasmasker op (gasmasker G en F worden door elkaar gebruikt!); vdg steekt eerst klewang weg. 08.38-08.42 troep marcheert verder met gasmasker op. 08.42-08.42 uitrusting is afgelegd en per 3en opgesteld: overjasrol en daarop helm (mooi overzicht van M27 en M34 helmen, met verschillen in model en kleur). 08.42-08.53 bij keukenwagen wordt eten gehaald, 1 sld met witte mouwband met zwart nr; thee en koffie in papieren bekertjes!; detail mouwemblemen telefonist/seiner. 08.53-09.04 inf troep marcheert verder; 1e luit met mouwband met nr 15; ze zingen Blonde Mientje; sldn met stormdolk en pistool. 09.04-09.04 bord aan paal: Marsch Prestatie Tocht LOOPPAS (is over oudere tekst geschilderd: OO, Katonn..LKP). 09.04-09.27 bevel: LooppasMars en troep gaat rennen; kapt maant naast elkaar blijven!; sldn zijn artilleristen met karabijn op de rug; deels in bereden modelpak en beenstukken. 09.27-09.37 infanteristen (2 blokpatroontassen aan koppel) over zand/blubberpad; idem artilleristen. 09.37-09.55 weer in bebouwde kom, marcheren in gelid, bajonet geplaatst, langs muziekkorps en offn en cdt 5e Div. kol De Jong. 09.55-09.59 close up van kol de Jong, salueert, draagt helm, overjas, bokketuig erover met stormdolk, op linkerborst insigne van brevet Generale Staf Bekwaamheid; achter hem off met rijzweep, stormdolk; naast hem een maj met gasmasker beredenen voor de buik. 09.59-10.06 tekst: De 350 km prestatietocht van de K.N.M.U. (k.15 Filmdienst AHK). 10.06-10.13 tekst: In s Hertogenbosch startten 250 militaire en 65 burger deelnemers. 10.13-10.19 5 motorrijders over BMW+zijspan boven stafkaart. Wachtmeester links heeft polsmoffen en zijn zwartleren motorbroek over de beenstukken. Ze dragen alle helmovertrekken; route wordt uitgestippeld. 10.19-10.29 er wordt gestart en t komt in beweging; in t publiek verschillende off, en sgt Politietroepen; bij startvlag een generaal; op de koplampen van de motoren zijn nrs geplakt: 4,5,6,7 en 8. 10.29-10.40 in berm langs weg wordt gescheurd en geslibd; cameraman moet wegspringen! 10.40-10.47 de camera staat dan veiliger op weg. 10.47-11.01 motor+zijspan nr 43 wordt geduwd; idem motor nr 32, die de weg gewezen krijgt. 11.01-11.07 op de verharde weg gaat in volle vaart bocht om, waar de bakkenist zijn kunsten vertoond. 11.07-11.07 kinderen staan op tuinhek. 11.07-11.22 kerktoren; politietroeper in motorjas wijst weg bij bocht; motoren razen door dorp. 11.22-11.25 kerk met dubbele toren, plein volgestroomd met publiek. 11.25-11.28 Rust voor motor+zijspan nr 25; brood wordt gegeten, de veldfles M89 gaat aan de mond; de gezichten besmeerd; de leren motorhelm hangt aan het stuur. 11.28-11.33 zijspan scheurt langs boerderij. 11.33-11.39 zijspannen scheuren door bospad; toeschouwers aan de kant; met moeite blijven de monsters in bedwang. 11.39-11.42 veel publiek bij zandpad in bos, motoren glibberen voorbij. 11.42-11.53 een motor raast langs pad voor betere grip; publiek springt opzij. 11.53-11.58 zijspan tussen palen door. 11.58-11.59 tekst: Utrecht Finish. 11.59-12.05 motoren rijden over brug en daarna door bebouwde kom. |
| Kleur: | nee |
| Geluid: | nee |
| Duur: | 12'05'' |
| Vorm: |
| Filmnummer: | 00160423.mp4 |
| Locatie(s): |
| Titel: | Oefeningen eerste Verbandplaats afdeling 1e Legerkorps in zomer, najaar en winter 1939-1940 |
| Archief: | Legermuseum |
| Maker: | Simon, H. Th. |
| Datering: | 1939 - 1940 |
| Rechten: | Legermuseum |
| 00.00-00.07 kleur: wapperende NL vlaggen. 00.07-00.13 tekst: I-Vb.A Film. 00.13-00.21 2 kapt arts (bm, veldmuts, kraagembleem aesculaap in lauwerkrans) in tuin houden Rode kruisvlag (RK) vast. 00.21-00.26 ambulancekoets; sld in modelpak met RK mouwband. 00.26-00.35 sldn in modelpak, veldmuts OM (met groot model oranje cijfers 42) en NM, met overjas over borst geknoopt, helm hangt in nek; hospik met lavenisfles; De Mooy raderbaar. 00.35-00.41 tekst: C.-1 L.K.T. 00.41-00.46 maj arts; sld op rug gezien, helm M34 in nek. 00.46-00.50 off in bm loopt langs en kijkt in lens; langs dijk fietesen geparkeerd. 00.50-00.54 tekst: C.-I-Vb.A. 00.54-01.00 2 kapt artsen bij stal (met ambulance koets/ziekenwagen M06); enkele sldn en koks. 01.00-01.12 4 artsen (p.a. een majoor) bijeen. 01.12-01.16 tekst: De Vb.A. in 01.16-01.25 plaatsnaambord: ANWB KNAC Waarder, op paal nr 1417. 01.25-01.35 boerderij met koien; off poseert voor kerk. 01.35-02.00 boerderij; paard in boomgaard; op achtergrond rijdt een vrachtwagen. 02.00-02.08 boerderij, gymnastiek bij sldn, deels in hemd: kniebuigingen. 02.08-02.27 hospikken met RK mouwband marcheren, voorste rot met kaart tussen de koppel, helm in nek; 1e luit arts salueert. 02.27-02.58 jongetje met hoofdwond wordt verbonden tegen gevel; op bord: Ziekenrapport 1ste + 2de Sectie; 1e luit arts in bm; groep hospikken er om heen. 02.58-03.07 vrachtwagens komen aanrijden in dorp; publiek op stoep. 03.07-03.43 mars hospikken (met kaarten); houden halt bij borden met verkeersomlegging; gaan weer door; enkele meisjes achteraan. 03.43-03.48 bord ANWB KNAC Waarder. 03.48-03.54 verkeersbord opletten: wegverlegging Richting Driebrugge. 03.54-04.01 enkele 1e luits; kinderen komen aanlopen. 04.01-04.08 marcherende hospitaalsldn. 04.08-04.11 1e luit arts; paard. 04.11-04.45 gasmaskers in de hand, worden opgezet en getest; off vraagt wat aan hospitaalsld met gasmasker op. 04.45-05.14 1e luit arts en kpl hospik, met bril in de hand; off in close up, pakt gasmasker (onberedenen) uit tas, opgezet; kapt arts idem, en bergt het masker op. 05.14-05.15 groep hospikken, 1e luit arts met bril wuift naar lens; enkele zeer korte shots. 05.15-05.24 gebouw met Persil reclamebord; off in deuropening. 05.24-05.27 2 offn komen aanlopen, één toont een boxcamera. 05.27-05.30 bord aan boom: Bureaux Comm. Staf en 5e Sectie. 05.30-05.36 off in overjas en veldmuts NM bm close up bij boerderij. 05.36-05.42 tekst: C-3-I- Vb.A. Nomen est Omen 05.41-06.11 maj arts in bm en veldmuts, revolvermagazijntasje aan koppel van riemenstel (Sam Browne of bokketuig), poseert met hengel en snoek (NB de maj heet waarschijnlijk H.Snoek, zie Naam&Ranglijst 1940 blz. 372); toont vis aan dame en kapt arts. 06.11-06.17 tekst: C-4-I Vb.A. (Le Maréchal .. Eh Bon). 06.17-06.24 kpt arts komt aan op fiets op laan naast water ; sigaret in mond ; close up. 06.24-06.36 bord aan paal: Maximum Asbelasting 1000 K.G.; close up van fiets; beenkappen. 06.36-06.38 tekst: De Legering. 06.38-06.50 varken kijkt over rand van zijn kot. 06.50-06.57 strobaal wordt gesjouwd door 2 sldn in werkpak; varken close up. 06.57-07.21 maj en kapt arts bij gebouw; ingemetselde steen: De Eerste Steen gelegd door Wout Hofland oud 4 jaar 7 juli 1938; poseren met jongetje op arm. 07.21-07.25 tekst: De Menage. 07.25-08.10 varken zoogt biggen; offn eten; close up van keukenwagen met nr II, met opgeschilderd RK; trechter ligt bovenop; kookketel rookt; piepers jassen, zitten op banken; pindachinees met trommel; keukenopstelling naast kerk. 08.10-08.15 kapt arts poseert met biggetje, close up. 08.15-08.26 poort kerkhof emt tekst: Heden Wij Morgen Gij, tussen doodshoofden; biggen zogen. 08.26-08.36 off in veldtenue, helm M16, revolver en magazijntasje, broodzak bm, gasmasker, thermosfles, camera op buik. 08.36-08.39 tekst: Er komt bezoek. 08.39-09.28 auto komt aanrijden, nummerbord: N 48000; burgers stappen uit; aantafel voor gevel wordt drank (jenever? uit kruik) ingeschonken. 09.28-09.34 tekst: Ontspanning en Ontwikkeling. 09.34-09.56 close up van fiets met nummer I.V.b.A. op achterspatbord net onder de bagagedrager; close up biljart; drank; koffie; sportkleding. 09.56-10.30 voetbalwedstrijd, toeschouwers (sldn in modelpak) liggen in gras. 10.30-11.20 brug (met tekst: Anno NIEUWERBRUG 1910); bord aan gevel: Off. Cantine; gevel J.F.de Goeij; biljart; 1e luit arts; kapt arts; drank; bedienster. 11.20-11.27 buitenlucht, wolken met gezicht? 11.27-12.23 kapt aan waterkant; viswedstrijd met offn arts. 12.23-12.31 brug (Anno 1908) gaat open; bord aan boom: Staf 2e Sectie; schipper doet geld in klomp van de brugwachter. 12.31-12.50 2 offn arts poseren op straat, vrachtwagen en postbode gaan voorbij. 12.50-13.00 viaduct; kapt Reg. Jagers, schrijft op leuning brug. 13.00-13.09 offn arts steken sigaret op; schietschijf wordt ingegraven. 13.09-13.36 revolverschieten door offn in overjas; gevolgd door offn in bm. 13.36-13.49 hek: Memento Mori; revolver (M73) wordt op lens gericht; schieten gaat verder. 13.49-13.55 autos gaan voorbij; idem treintje met platte wagons, waarop mannen staan. 13.55-14.07 close up van revolver M73; wordt geladen en afgeschoten door een off met RK mouwband; schietbaan is een talud naast het viaduct. 14.07-14.35 pontonbrug wordt op plaats gevaren; grote groep ldn mee bezig; diverse uitrusting (o.a. gasmasker beredenen). 14.35-18.05 off te paard; naast hem een maj arts (revolver M73; helm M27 en snor) kijken naar afbouw pontonbrug en fixeren d.m.v. ingeslagen haringen; na gereed gaan de paarden en wagens naar de overkant; sommige paarden krijgen letterlijk een kontje; ook fietsen gaan naar over; idem mannen te voet (o.a. hospikken met Beaumont patroontas aan de koppel, die hergebruikt zijn als verbandtas) en De Mooy raderbaar; volle uitrusting: broodzak, eetketelfoedraal OM, ziekenwagen M06; vrachtwagen; en arts verzet de kinband van zijn M16 helm. 18.05-18.10 tekst: C-I.L.K. 18.10-18.57 2 generaals komen aanlopen (o.a. gen.maj. Alting van Geusau) in bm, platte pet, pistool aan de koppel, pistoolkoord om de nek, bruine handschoenen; luchtdoelmitrailleur (Schwarzlose) op een kar; sldn in overjas, velduitrusting met eetketelfoedraal NM; generaal geeft driftig in gebaren de richting aan; colonne komt in beweging gadegeslagen door de opperoffn; generaal in close up, op borst embleem Generale Staf bekwaamheid, miniatuur medaille in bovenste knoopsgat; ze lopen de pontonbrug over en worden gegroet, achter hen lopen Politietroepen, gevolgd door colonne vrachtwagens. 18.57-19.11 generaal bij offn op de oever, twee man in zwartleren motorjas. 19.11-19.15 tekst: Zou ie houwen.. 19.15-19.27 ouwe burger met wandelstok loopt over pontonbrug. 19.27-20.16 fietser met lange overjas loopt over; lopende infanteristen, o.a. met M20 Lewis lichte mitrailleur op de schouder; mannen dragen ransel; wielrijders met M20 magazijntassen in het frame, kaartentas aan het stuur en koplamp. 20.16-20.31 deel ponton wordt weggevaren, terwijl er enkele paarden op staan. 20.31-22.10 trado rijdt op brug, generaal e.a. kijken toe; 10veld gaat langzaam over getrokken door een trado; idem andere wagens, o.a. een tankwagen, trailer met keukenoplegger, stafauto, colonne lopende hospitaalsoldaten, deels met fiets aan de hand, ziekenwagen M06. 22.10-22.27 offn (M27 helm, revolver, bm klein model revolvertasstaan voor een KRO Reportagewagen; pater past helm. 22.27-22.36 generaal Alting van Geusau bij pontonbrug. 22.36-22.48 maj arts laadt camera met film; pontonbrug; een 7Veld wacht. 22.48-22.54 tekst: Defilé van den J.G.D.L. 22.54-23.40 gen Alting v.G. stapt uit auto (platte pet, overjas, bokketuig, pistool, ontvangen door offn met kepie; 2e generaal in grijze cape; nog 2 generaals; bloemen worden binnengebracht. 23.40-24.24 het defilé start met een muziekkorps, gevolgd door 2 paarden, lopende sectie sldn, houden hoofd rechts , offn groeten met klewang; onder toeschouwers ook KNIL offn (platte pet); in defilé loopt een sectie van het Nederlandsch Roode Kruis; de route loopt door een straat met herenhuizen (met erker/balkons op de 1e verdieping aan de straatkant). 24.24-25.36 geduwde mitrailleurkarren (Schwarzlose) in een mitrailleur compagnie; keukenwagen; huzaren te paard; 7Veld. 25.36-26.25 sectie hospitaalsldn (helm, overjas, RK mouwband, Beaumonttas aan koppel), fietsen, De Mooy raderbaren. 26.25-26.29 2 offn (helm, overjas, bereden broodzak) melden zich bij generaal. 26.29-27.20 statig landhuis; offn artsen in bm, veldmuts voor bord: Geen Vrije Toegang, en bordjes: Verboden Toegang; bekken trekken; in bos. 27.20-27.49 offn arts voor een café/restaurant; in roeiboot. 27.49-28.34 aanleg pontonbrug; opstellen brancards (diverse modellen: houten onderstel en ijzer buizen frame) voor een Botenhuis De Knip; binnen wordt soep gegeten. 28.34-29.26 man op brancard, onder redaerbaar; man wordt op brancard gelegd, details van velduitrusting, met o.a. bijlpik in foedraal aan de koppel; man aan boord van een pontonveer gedragen; detail van lavenisfles. 29.26-29.39 filmopname vanuit dakraam door off met sigaar (maj arts). 29.39-30.54 brancard wordt binnen gebracht; raderbaar wordt aangereden op pontonveer; touwen gaan los en ze varen weg. 30.54-31.11 emaille RK bord aan gevel met tekst: E.H.Telefoon; voetveer komt aan; sgt hospitaalsldn staat op kant. 31.11-31.43 draaimolen in actie; met bord: Uitsluitend voor kinderen Geleiders aansprakelijk; aan boord een sld in overjas. 31.43-32.20 waterkant; veer komt; bord; Amstel Bieren; veerponten passeren elkaar; op kade een rij ambulances. 32.20-32.46 pontonveer wordt afgeladen; brancard aan land; motorrijder in zwart leren pak op kade; ; brancard in ambulance getild en rijdt weg. 32.46-33.15 bord: Hoofd-Verbandplaats; vrachtwagen vol kisten; worden afgeladen en naar binnengebracht langs stel kinderen; offn op terras. 33.15-33.37 RK mannen (platte pet en grijs wollen RK uniform, RK mouwband, koppel, beenkappen, draagsingel voor brancard) lopen met een brancard; offn op terras; verschillende mannen lopen naar buiten, o.a. een sgt of etappecommandant van het RK (platte pet met zwarte band, bananenschillen op mouwen). 33.37-33.42 schoolbord + tekst: Afvoerstation Zieken en Gewonden Verpleging en Vervoer. 33.42-34.45 kapt arts en adjudant hospitaalsldn (met revolvermunitietasje aan koppel); lopende gewonden komen aan met bus, armen in mitellas, labels aan jas; kapt arts kijkt naar papieren, sgt RK kijkt mee; sld met oranje cijfers 24 op veldmuts OM. 34.45-35.07 huisje in bos in de sneeuw; auto rijdt langs; dame komt langs; strooiwagen. 35.07-35.26 bord: ANWB KNAC Voorburg; autos in de sneeuw; off gaat deur binnen met bord: RK Vereeniging Het WitGele Kruis, St. Vincentiushuis; 1e luit overjas en rijlaarzen. 35.26-36.12 binnenopname: donker; buiten in de sneeuw; off salueert en loopt naar ingang Sophia-Kleuterschool; 2 man in de sneeuw gaan trap op met bord: Ziekenrapport Tandarts. 36.12-37.44 schaatser op een vaart; schaatswedstrijd, start met witte vlag; offn staan te kleumen (veldmuts met klep over de oren); zwieren door maj Reg. Jagers en dame. 37.44-38.10 gevel + bord Forum, aanplakbiljetten Film Sorinade en fotos; 2 sldn kijken en wijzen. 38.10-39.00 offn lopen door loopgraaf; bekijken een schuilnis achter schot; stappen kazemat (groepsschuilplaats) met nr HM 442 boven deur binnen {herhaling} en gaan weer buiten. 39.00-39.40 bus met RK embleem rijdt over geïmproviseerde brug, man in zwartleren motorjas gidst; wagens rijden over balken. 39.40-40.00 op een veerpontstaan offn arts (overjas, veldmuts bm); bus; helmen op, jassen model, gasmasker, eetketelfoedraal OM; offn bm uitrusting (1x opvallende veldfles, lijkt Duits zonder beker). 40.00-40.34 offn lopen door weiland van boerderij weg; raderbaren langs ziekenwagens M06. 40.34-40.38 sld met enkel fietswiel (brancardrijder). 40.38-40.39 tekst: Gevaert Cine Film; logo. |
| Kleur: | nee |
| Geluid: | nee |
| Duur: | 40'39'' |
| Vorm: |
| Filmnummer: | 00160445.mp4 |
| Locatie(s): |
| Titel: | Winter aan het Oostfront 1941-1942 |
| Archief: | Legermuseum |
| Maker: | |
| Datering: | 1941 - 1942 |
| Rechten: | Legermuseum |
| 00.00-00.12 tekst: degeto; Weltspiegel op kaart van Europa. 00.12-00.21 tekst: der Winter 1941-1942 an der Ostfront. 00.21-00.36 ondertiteld: Deutsche Wacht im Osten Winter 1941/42; Duitse soldaten met helm/overjas m35 of 40 bij een geschut Pak 36; 2 soldaten lopen in sneeuwstorm. 00.36-01.07 ondertiteld: Über 45o Kälte; paard & wagens; bouw van een behuizing uit sneeuwblokken. 01.07-01.51 ondertiteld: Eisenbahndammbau aus Eisblocken; blokken ijs worden uit het water getrokken; tank PzKpfw IV, Ausf. D (met korte loop) krijgt een rups geplaatst; rijdend Sturmgeschutz III; idem langs in sneeuw liggende infanteristen met sneeuwcamouflage (o.a. lakens), ze liggen in stelling met een machinegeweer MG34; Sturmgeschutz vuurt, infanteristen idem. 01.51-02.48 ondertiteld: Stundenlanger Kampf bei schneidender Kälte; 2 soldaten in sneeuwcamo in stormaanval, dragen o.a. een MP40; knippen prikkeldraad; explosie; infanterist met klapschop M38 aan de koppel en MG34 in de hand; in loopgraaf met schaarkijker; oprukken langs boerenhoeves; soldaat met MP40 (broodzak en veldfles M31 aan koppel); rij soldaten bij een raam; tank rijdt door poort; Sturmgeschutz met infanteristen er naast; MG34 op statief vuurt; 2 Russen gevangen. 02.48-03.15 ondertiteld: Panzer dringen in feindlichen Stellungen ein; close up van Russische krijgsgevangenen; rij Russen wordt afgevoerd; soldaat langlauft achter andere soldaten langs. 03.15-03.40 ondertiteld: Weihnachten 1941 an der Front; soldaten hakken kerstboom om en brengen die binnenshuis; een soldaat roept allen naar buiten. 03.40-03.59 ondertiteld: Nach langem Warten ist die Feldpost endlich da!; motor + zijspan komt aanrijden; rijder heeft een kar 98k schuin op de rug, draagt een gummi motorjas; heeft na afstappen een postzak over zijn schouder, wordt vervolgens op de schouders getild van de soldaten en verder gedragen; met sledes door de sneeuw; vliegveld met een Junckers Ju52 3M. 03.59-04.41 ondertiteld: Transportgeschwader bringen Reserven heran; soldaten springen uit gelande Ju52 3M, hebben wit geschilderde helmen; kisten munitie; een Ju52 start de motoren; munitie wordt op rendieren geladen; langlaufende soldaten; soldaten lopen in loopgraaf. 04.41-05.07 ondertiteld: Ein Stoßtrupp arbeitet sich an der Feind heran; soldaten langlaufen en slepen sledes voort; explosie; alle soldaten gaan platliggen; op een slede staat een Schwarzlose mitrailleur die vuurt. 05.07-05.24 ondertiteld: Sowjetische Panzer greifen an; een Pak vuurt; ondertiteld: Voltreffer!; brandende Russische T34 tank. 05.24-05.27 tekst 1942 degelo 30. |
| Kleur: | nee |
| Geluid: | nee |
| Duur: | 5'27'' |
| Vorm: |
| Filmnummer: | 00160488.mp4 |
| Locatie(s): | Rusland |
| Titel: | Diverse filmfragmenten 1914-1945 |
| Archief: | Legermuseum |
| Maker: | |
| Datering: | 1914 - 1945 |
| Rechten: | Legermuseum |
| 00.00-01.00 (Engels commentaar) brandende huizen; Britse brandweermannen tijdens de Blitz; huizen storten in; vluchtelingen. 01.00-02.50 geschut vuurt WOI; aanvallende soldaten Britse 8th Army Noord-Afrika; WOI Britse tank; Versailles; US president Wilson; landkaart herindeling Europa na WOI; Duitsland op wraak uit; Versailles overeenkomst handtekeningen; Weimar republiek strijd; pamfletten; optochten Nazis. 02.50-03.35 Hitler (in groep met Hess en Röhm); Goebbels spreekt; Hitler groet voorbijgaande groep. 03.35-04.06 Nazi vlag; muziekkorps; SA en SS marcheren voorbij. 04.06-05.45 Hitler spreekt; volk juicht Sieg Heil; verkiezingsoverwinning; fakkelparade; Hindenburg; boekverbranding. 05.45-06.24 joodse winkel ondergekalkt; SS marcheert. 06.24-07.58 annexatie Oostenrijk, met gejuich binnengehaald; intocht Hitler; kaart; Sudetenland; partijdag Neurenberg. 07.58-09.11 Chamberlain bemiddeld; peace in our time; Churchillermee oneens. 09.11-10.24 Hitler eet te velde; kaart; Molotov bij Hitler; Pact met Rusland. 10.24-11.31 Invasie Polen; geschut; pantserwagens rukken op; tanks (NB ook Britse!); motor met zijspan; Pak 36; Junkers Ju87B Stuka; Heinkel 111. 11.31-12.33 (NL commentaar) krant Algemeen Handelsblad 10 mei 1940: NL in oorlog met Duitschland; fotos van invasie. 12.33-13.00 Seys Inquart komt aan in Binnenhof, Den Haag; opgestelde Fallschirmjäger; in Ridderzaal houdt hij toespraak in zijn politieke uniform. 13.00-14.08 brandend Rotterdam, verwoesting; Duitse troepen door Amsterdam; NSB poster; Mussert; WA marcheert; Arbeitsdienst; NL politiemannen leren Duits. 14.08-15.48 Himmler komt aan in NL; joodse wijk; Jodensterren; Himmler en Mussert; trein bij Westerbork; oproepposters; concentratiekampen. 15.48-25.22 (Russisch commentaar) concentratiekampen (gruwelijke beelden) 25.22-28.59 (Engels commentaar) D-day, Atlantikwall; Duits geschut; Eisenhower; landingsboten; bombarderen, soldaten gaan aan land; kaart Normandië/Bretagne. 28.59-29.01 Parijs ingenomen. 29.01-30.25 (NL commentaar) vurende serie Priests, pantserartillerie (Franse divisie), strijd in Parijs; generaal Le Clercq neemt Parijs in; De Gaulle op de Champs Elyssee. 30.25-32.25 kaart opmars vanaf Normandië; bevrijding van België; Dolle Dinsdag (fotos). 32.25-34.40 17 september 1944: operatie Market Garden, landoffensief (Garden) oprukkende tanks; luchtlandingen (Market) opstijgende vliegtuigen; zweefvliegtuigen type Horsa (GB) en Waco (US); Britse paras springen. 34.40-37.38 gesproken commentaar generaal Urquhart; jeeps met glider; walkie-talkie; fotos van opmars van tanks in Zuid NL; US paras van 101 Airborne Division in Eindhoven; Churchill tank in Eindhoven; halftracks, brencarrier, 25-ponder; Britse paras mortier (open mond scene). 37.38-40.52 spoorwegstaking (fabriek vd Heem BV), binnenscheepvaart ligt ook stil; Hongerwinter; bomen omhakken; houten tuinhekken en huizen gesloopt voor brandhout; noodkachel; uitgraven sintels bij spoorbaan en gasfabriek; winkels dicht; hongertochten. 40.52-42.11 winter; takkenbossen verzamelen; gamellen gaarkeuken; afval op straat/plantsoen; asfalt hakken voor brandstof. 42.11-43.47suikerbieten en tulpenbollen; gamellen worden leeg gelepeld en geschraapt. 43.47-45.49 aanleg rookgordijn; offensief over de Rijn; landkaart; geschut en tanks vuren; amfibievoertuigen (Buffalo); gliders landen; ponton brug. 45.49-47.11 canadese infanterie bij Zutphen, brencarrier op straat; Deventer, vlaggen aan de gevel; Zwolle; Groningen canadese generaal Crerar. 47.11-48.57 kaart; aanval op Arnhem; vernielde verkeersbrug (tegenwoordig John Frostbrug); Apeldoorn, Barneveld; Putten; Harderwijk tot oever Zuiderzee; schuttersputten graven in dijk. 48.57-49.11 Wageningen; ZKH Prins Bernhard en generaal, overleg over voedselleveranties aan west NL. 49.11-50.42 tekst: 29 april 1945; voedseldroppings door US en GB bommenwerpers; voedseltransport over land. 50.42-51.59 Hotel de Wereld, Wageningen; capitulatie; rijdende brencarrier; juichend publiek; intocht. 51.59-52.04 tekst: Polygoon profiltie, EINDE Neerlands Nieuws. |
| Kleur: | nee |
| Geluid: | ja |
| Duur: | 51'55'' |
| Vorm: |
| Filmnummer: | 00160490.mp4 |
| Locatie(s): |
| Titel: | Mobilisatie 1939-1940 |
| Archief: | Legermuseum |
| Maker: | Wilde, F.G. de |
| Datering: | 1939 - 1940 |
| Rechten: | Legermuseum |
| 00.00-00.10 paarden staan op rij naast stal; worden gepoetst door sld in hemdsmouwen. 00.10-00.21 close up van sld in hemd; detail paardenborstel die hij afveegt aan roskam. 00.21-00.24 close up van paard dat aan teugel naar voor wordt geleid. 00.24-00.36 zelfde sld poetst rug; ander kamt de staart (in veldjas, veldmuts NM). 00.36-00.43 2 sldn leggen tuig aan om hoofd paard (touw); op achtergrond geeft off (kapt art; bm, veldmuts) aanwijzingen. 00.43-00.50 zelfde paard wordt vastgehouden bij off. 00.50-00.53 paard wordt gemanouvreerd; off houdt touw vast. 0053-01.13 off. Trekt met touw hoofd paard naar beneden; 2 sldn staan hem bij (1e met modelpak me papier stekend uit liboza, veldmuts OM; 2e met werkpak en klompen). 01.13-01.24 paard zeer ongewillig, krijgt van sld iets te eten. 01.24-02.17 sld houdt rechter achterhoef op; wordt beslagen door 2e sld (met 2 herhalingen). 02.17-02.25 close up van sgt of kpl die paard voert; kapt art spreekt paard toe. 02.25-02.38 troep marcheert in model tenue, helm, bereden koppel+slagriem en kleine patroontasjes; karabijn a/d schouder; sgtn voegen in; een oudere 1e luit geeft aanwijzing; kinderen marcheren aan het eind mee. 02.38-02.48 troep marcheert voor zwarte auto uit; luit schreeuwt bevel. 02.48-03.06 3 stukken 7Veld rijden ingespannen grasveld voor gebouw (klooster?) op; bemanning in modelpak, veldmuts. 03.06-03.27 idem sgt op paard apart geeft aanwijzing waarheen te bewegen. 03.27-03.33 4 man komen op linie op grasveld; kerktoren op achtergrond. 03.33-03.51 troep sluit zich bij hen aan. 03.51-04.03 close up van idem. 04.03-04.20 troep weer in colonne; off (bm, veldmuts) voorop stapvoets. 04.20-04.40 close up van idem; sld met hand aan de rem. 04.40-04.54 idem van grotere afstand; 5 ingespannen stukken 7Veld en munitiewagens rijden stapvoets over gras. 04.54-05.01 close up van idem van schuin achter. Kleur: 05.01-05.02 paarden poetsen 05.02-05.12 idem; sldn in groen werkpak, veldmuts OM (rode bies); paardenborstel. 05.12-05.34 uitkammen staart door sld in werkpak, bereden broek met zwartleren zolder, veldmuts NM; paardenborstel in jaszak; adjudant-OO in overjas loopt voorlangs; camera zwengt n.r. naar ander paard; op eind water met zeilboot. 05.34-05.46 sldn in werkpak poetsen stijgbeugels, veldmuts OM; voor groen geschilderde schuur. 05.46-06.03 close up van idem; sld met werkjas en bereden broek, beenstukken, veldmuts OM; jongetje helpt. 06.03-06.18 paarden poetsen. 06.18-06.24 close up, detail van paardenborstel; hoofdtuig paard; sld in werkjas en veldmuts OM+rode bies aait paard over snuit. 06.24-06.42 sld in werkpak zonder hoofddeksel klopt kleed mattenklopper, geholpen door dame in in rode trui, zwarte rok, wit schort en blauwe schoenen in straatje tussen huizen; 2 kinderen en bakfiets op achtergrond (scene 2x herhaald). 06.42-07.03 15 paarden staan opgesteld; sldn (deels in modelpak, deels in werkpak) houden dieren vast; voor hen staat een groep, w.o. een kpl (modeljas, werkbroek en een off (bm); hierbij een zwarte burgerfiets. 07.03-07.17 close up v/d rij sldn en paarden. 07.17-07.25 groep inspecteert de paarden; prominente plaats voor kapt art. 07.25-07.31 close up van idem; kapt in bm, veldmuts, bokketuig, pistoolkoord om nek; naast hem een (paarden)arts en enkele anderen; kpl houdt notitieboekje open terwijl de paarden langs geleid worden. 07.31-07.38 idem; kapt pistooltas zichtbaar. 07.38-07.43 idem; paardenarts betast paard. 07.43-07.58 paarden achter elkaar opgesteld voor keuring; vooraan kpl met werkbroek. 07.58-08.04 kpl loopt voor camera langs; groep op achtergrond. 08.04-08.14 close up van paardenarts die paardenhoofd vasthoudt; sldn houden paarden vast, veldmuts OM (deels in 14-18 kleur). 08.14-08.25 sld in modelpak + beredenbroek staat tussen 2 paarden en loopt voorwaarts; paarden zijn gezadeld. 08.25-08.39 kapt staat in bm (duidelijk rode bies in broek), veldmuts en bm bereden broodzak naast boer met pet en dikke buik onder blauwe kiel. 08.39-09.02 ingespannen stukken 7Veld rijden over pad langs boom; boerderij op achtergrond. 09.02-09.15 haltgehouden; geschut wordt afgekoppeld; rood-witte jalon aan affuit (NB kleurverschillen in de uniformen!); 09.15-09.25 paarden worden weggereden bij geschut vandaan; stukken staan op pad tussen bomen gericht over grasveld. 09.25-09.32 idem enkele ruiters rijden weg. Zwart/Wit: 09.32-09.51 paarden staan op een rij langs een hek aan de rand van een woonwijk. 09.51-10.01 paardenhoef wordt door sld schoongemaakt; in close up ijzeren nagel wordt er in gedraaid. 10.01-10.06 kapt en vdg (overjas, veldmuts, uitrusting o.a. pistool) smeren sneeuw op jas. 10.06-10.21 voor deur van woonhuis worden beide schoongeborsteld door vdg die zelf ook onder de sneeuw zit; kapt pakt borstel af om zelf laarzen en sporen te borstelen. 10.21-10.27 close up van vdg (detail overjas kraagembleem) terwijl hij zich schoonveegt met stoffer; detail van gouden bies in veldmuts. 10.27-10.41 7Veld in sneeuw staat ingespannen; sldn stijgen af en verplaatsen tender met hand. 10.41-10.54 sldn maken paarden los van ondergesneeuwde tender. 10.54-11.19 ingespannen troep over bospad rijdt stapvoets op camera af; kinderen lopen mee.; offn voorop. 11.19-11.22 close up van idem; 2 vdgs. 11.22-11.29 close up van idem; ingespannen stuk 7Veld. 11.29-11.36 close up van idem; ingespannen stuk 7Veld meer èn profil. 11.36-11.51 close up van idem; gaan bocht om; sld te paard, zwaait naar camera. 11.51-12.14 sneeuwballengevecht; sld in modelpak, veldmuts; enkele in overjas; in open terrein. 12.14-12.29 idem meer close up; kinderen gooien mee. 12.29-12.43 idem. 12.43-12.53 idem; nu tussen huizen. 12.53-13.08 idem; een off wordt van alle kanten te grazen genomen!; hij lacht en klopt zich af. 13.08-13.24 stoelendans met paarden; huizen op achtergrond; sld heeft witte band om arm; laatste sleept paard mee naar stoel toe. 13.24-13.47 touwtrekwedstrijd; offn kijken toe in t midden naast de touwen. 13.47-13.58 idem; huizen op achtergrond. 13.58-14.04 hardrijd wedstrijd te paard; sldn houden halt en stijgen af. 14.04-14.15 sld opent kistje; stopt een witte kleipijp en steekt m aan. 14.15-14.36 idem close up van aansteken; opstijgen en n.r. wegrijden op paard. 14.36-15.03 orkest (infanterie sldn) speelt; sgt in modelpak, veldmuts NM, koppel + broodzak dirigeert. 15.03-15.23 groep offn staat midden op veld; markering met vlaggetjes; veel publiek langs rand, o.a. kinderen. 15.23-15.31 sldn kruipen onder tentzeil door en springen op transportfietsen; houden halt. 15.31-15.46 daar verder met zaklopen; wat vooral vallen betekent voor sld zonder veldmuts. 15.46-16.11 idem vanaf ander gezichtspunt; zakloper komt op camera af; op achtergrond sldn die juichen voor winnaar; off loopt close voor camera langs (duidelijk detail van goud geborduurd artillerie kraagembleem). 16.11-16.25 sld probeert met zak door koprollen sneller vooruit te komen; rechts een rij offn in bm, veldmuts; één maakt fotos. 16.25-16.38 sld met witte armband komt zaklopend aan. 16.38-16.53 kapt en 1e luit (waarschijnlijk in zomertenue; stormdolk in sabeldrager van bokketuig bij kapt) zitten in strandstoelen en steken sigaar op; meisje op achtergrond bij struik en meisje close op voorgrond. 16.53-17.02 de 2 offn close up; krijgen bezoek van burgers: man met grijze baard en dame; man krijgt ook een bolknak. 17.02-17.30 ze lopen allen over een houten brug een grasveld op; kinderen komen hen tegemoet; lopen rokend naar camera. 17.30-17.37 staan lachend vlak voor camera. |
| Kleur: | nee |
| Geluid: | nee |
| Duur: | 17'37'' |
| Vorm: |
| Filmnummer: | 00176972.mp4 |
| Locatie(s): |
| Titel: | Degeto Weltspiegel Folge 20 |
| Archief: | Oorlog in Blik |
| Maker: | Tobis Degeto |
| Datering: | 1940 |
| Rechten: |
| Duits Degeto-journaal voor amateurs. In dit deel: de Duitse opmars door Joegoslavië in de Balkan; oprukkende infanteristen; de inname van Drava, Maribor, Nisj, Skopje en Saloniki. N.B: voor de in de beschrijving vermelde noten zie www.beeldengeluid.nl (archieven, zoeken en bestellen, zoeken op Degeto 20). N.B.: de Duitstalige ondertitels in sommige fragmenten zijn niet altijd afzonderlijk vermeld in de beschrijving, maar, waar nodig, in een vrije Nederlandse vertaling in de tekst verwerkt.
|
| Kleur: | nee |
| Geluid: | nee |
| Duur: | |
| Vorm: | Smalfilm |
| Filmnummer: | AV2383 |
| Locatie(s): |
